( 33 ) ص 20 كسائى : « على بن حمزه ، وفات 189 ه ق . يكى از قرّاء هفتگانه و لغوى و نحوى مشهور عرب در كوفه تولد و پرورش يافت و مدتى به ميان قبايل عرب رفت و سپس در بغداد سكونت گزيد . هارون الرشيد او را به معلّمى فرزندش ، امين برگزيد . كسائى كتبى دربارهء قرآن و نحو و لغت تأليف كرده است كه از آن جمله است : معانى القرآن ، المصادر و القراءات . نياكان كسائى از مردم ايران بودند و جدّش فيروز نام داشت . مرگش در رى هنگامى كه همراه هارون الرشيد بود ، اتفاق افتاد . مدت عمرش را هفتاد سال نوشتهاند . » دايرة المعارف ؛ الأعلام / ج 4 ، ص 283
( 34 ) ص 22 ادا كند : در لغتنامه « ادا كردن » بهمعناى رسانيدن ، گزاردن و بيان كردن آمده ؛ امّا باتوجه به كاربرد اين تركيب در متون مختلف شايد بتوان معناى ديگرى مانند « منجر شدن » و « انجاميدن » براى آن در نظر گرفت .
« و زندگانى اگرچه پايدار بود ، به فنا ادا كند » ( - ص 121 )
« و آن جزع و فزع او بدان ادا كردى كه صريح به موت من مرا تعزيت دادى » ( برگزيده فرج بعد از شدّت ، ص 83 )
« احتياج و افتقار بدان ادا كرد كه مىفرمود تا سراى او نقض مىكردند . » ( همان ، ص 97 ) .
باب سوّم
( 35 ) ص 25 لا فقر . . . - موسوعة الامثال العرب / ج 5 ، ص 95
( 36 ) ص 25 هاشم اصفهانى : شايد هشام بن قاسم الاصفهانى يكى از مترجمان خداينامهها است و بين هاشم و هشام تحريفى صورت گرفته باشد . ( ؟ )
( 37 ) ص 26 المرء عدو . . . - نهج البلاغه ص 440 ؛ شرح فارسى غرر الحكم / ج 1 ، صص 76 ، 116 ؛ ترك الاطناب ، ص 432
( 38 ) ص 27 فيقراوس : ( ؟ )
( 39 ) ص 28 الحزم سوء . . . - ترك الاطناب ، ص 13
( 40 ) ص 28 الوحدة خير . . . - ترك الاطناب ، ص 686 ؛ مجمع الامثال / ج 2 ، ص 432
( 41 ) ص 29 با بدان كم نشين كه درمانى . . . اين بيت از حديقه سنايى است - حديقة الحقيقة ، ص 450 ب 11
( 42 ) ص 29 مقاطعة الاحمق . . . در غرر الخصائص الواضحه ، ص 120 به « الحسن بن علىّ بن ابى طالب رضى الله عنه » نسبت داده شده و به اين صورت ضبط شده : « هجران الاحمق قربة الى اللّه تعالى » .