رطب جنىّ جوانى كام كه در كامرانى هنىّ بود بسان « طعام الاثيم يغلى فى البطون » « 1 » نشان دارد .
اذا اسودّ لون المرء و ابيضّ شعره * تنقّص من ايّامه مستطابها [ 158 ر ]
و من وقتى كه در حصن حضانت و حضن رعايت طفوليّت بودم اين موسم را ديدم ، در آن سلطان قهرمان روى زمين بود و بعد از آن فلان و فلان پادشاه شدند . اقبال و حشمت و عظمت محيط سان گرد مركز عتبت سلطنت ايشان دوان و بخت تالى صفت كه عقب مقدّم باشد سوى اشارت ايشان روان ، با لشكرى جرّار كه فسحت عرصت عالم از كثرت آن تنگ نمودى ، و شوكتى كه از مقاومت ننگ داشتى ، در عزّ و دولت و نعمت و حشمت بمرتبتى كه گاه بارگاه ايشان مقبّل هر مقبل بل ملثّم شفاه ملوك زمان و كحل جوهر عيون صدور جهان بود ، و از شش چرخ هفت اقبال بىمناقشت محمول خزاين ايشان ، آب سياست در تيغ آبدار خونخوار ايشان جارى و آتش هيبت در دل سنان جان ستان ايشان متوارى . نه پر زود بود تا سپاه اجل از مكمن حكم ازل كمين بگشود ، و تحقيق
« أَيْنَما تَكُونُوا
[ . . . ]
عَزِيزٍ مُقْتَدِرٍ »
« 2 » بديشان نمود . از انقياد حكم الهى گذر نبود ، خزاين و دفاين دستگيرى نكرد « 3 » و خيل و حشم و مبارزان [ 158 پ ] جرّار و اسلحت و امتعت بىشمار فرياد نرسيدند ، و ناگاه ناكام جام فنا تجرّع « 4 » [ كردند ]
« فَما بَكَتْ عَلَيْهِمُ السَّماءُ وَ الْأَرْضُ وَ ما كانُوا مُنْظَرِينَ »
« 5 » . و اكنون از ديار ايشان اثرى و از عظمت و شكوه ايشان خبرى بيش نماند . هركس كه او را ديدهء عبرتبين باشد بايد كه از احوال ايشان اعتبار گيرد . شعر :
يا ايّها المغرور بالدنيا اعتبر * بديار كسرى فهى معتبر الورى
هامش
( 1 ) - قرآن 54 : 42 .
( 2 ) - قرآن 44 : 45 .
( 3 ) - ص : بكرد .
( 4 ) - ص : تجرح .
( 5 ) - قرآن 44 : 29 .