تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ علماى بلخ ( فارسي ) — صفحة 231

مساهمون:

ص٢٣١
عمرو بن عبيد از اصحاب امام صادق عليه السّلام است . با نقل روايتى از شيخ صدوق ( ره ) به نقل از امام جواد و او از موسى بن جعفر عليه السّلام معلوم مىشود كه عمرو بن عبيد به خدمت امام صادق عليه السّلام رسيده و از آن حضرت در باب گناهان كبيره سؤالاتى كرده است و آن‌طور كه در منابع آمده آن حضرت در جواب فرموده است : بزرگ‌ترين گناه كبيره شرك به خداست و پس از آن عمرو با گريه محضر آن حضرت را ترك گفته است . آيت اللّه خويى در همين روايت استناد مىكند و مىگويد ظاهر روايت دلالت بر شيعه بودن عمرو بن عبيد دارد ، ولى آنچه كه از شرح حال او استفاده مىشود و آنچه از محدّثان اهل سنّت و غيره فهميده مىشود مىتوان نتيجه گرفت كه او به فرقه معتزله معتقد است « 1 » . تفريشى بدون دخل و تصرف به نقل از شيخ طوسى ( ره ) عمرو بن عبيد را از اصحاب امام صادق عليه السّلام مىداند « 2 » . آيت اللّه نمازى مىگويد : عمرو بن عبيد ، از سران فرقهء معتزله و شاگرد حسن بصرى بود ، و مناظرات او با هشام بن حكم مشهور است « 3 » . كشّى مىگويد : عمرو بن عبيد از حسن بصرى رواياتى را نقل كرده است « 4 » . مؤلف مجمع الرجال ، بدون اظهار عقيده ، عمرو بن عبيد را از محدّثان اهل سنّت مىداند « 5 » . مرحوم مامقانى مىگويد : با توجه به تحقيقات انجام شده روشن مىگردد ، عمرو بن عبيد از روات اهل سنّت است . وى با اهل بيت رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله دشمنى مىورزيد ، و از رهبران گمراه به‌شمار مىرفت « 6 » . اعلمى مىگويد : عمرو بن عبيد ، از دوستان صميمى منصور دوانقى خليفه جبّار عباسى بود ، و به ديدار منصور مىرفت و او را نصيحت مىكرد « 7 » .
هامش
( 1 ) - معجم رجال الحديث ، ج 14 ، ص 123 . ( 2 ) - نقد الرجال ، ج 3 ، ص 338 . ( 3 ) - مستدركات علم الرجال ، ج 6 ، ص 53 . ( 4 ) - اختيار معرفة الرجال ، ص 211 . ( 5 ) - مجمع الرجال ، ج 4 ، ص 288 . ( 6 ) - تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 334 . ( 7 ) - دايرة المعارف الشيعة العامه ، ج 13 ، ص 501 .