مىگفت : من خطبة النبى را جعل كردهام « 1 » .
ابو حاتم و ابن عدى او را منكر الحديث مىدانند « 2 » .
ابن حجر از ابن حبّان نقل مىكند : عمر بن صبح رواياتى را جعل كرده و آنها را به علما و محدثان ثقه نسبت داده است ، لذا خواندن و نوشتن حديث او حرام است « 3 » .
دارقطنى او را متروك الحديث مىداند . احمد بن على سليمانى مىگويد : عمر بن صبح گفت : من آخر خطبة النبى را جعل كردهام . نسائى مىگويد : عمر بن صبح ثقه نيست « 4 » .
ابو الحسن على بن محمّد كنانى مىگويد : عمر بن صبح بلخى دروغگوست و خود به جعل حديث اعتراف كرده است « 5 » .
عن عمر بن صبح البلخى باسناده ، عن عبد اللّه بن مسعود ، عن النبي صلّى اللّه عليه و إله قال : ليوم واحد من العالم الذي يعلّم النّاس الخير ، أفضل عند اللّه ، و أعظم أجرا من عبادة العابد ألف سنة « 6 » .
حضرت فرمود : اگر انسان يك روز از عمرش را صرف آموزش به مردم كند ، آن روز در پيشگاه خداوند عالم بهتر از عبادت هزار سالهء عابد و شبزندهدار است .
[ 490 ] عمر بن عبد الكريم ورسكى
علامه بدر الدين عمر بن عبد الكريم ورسكى در بخارا قدم به جهان نهاد . او فراگيرى علوم را در زادگاهش آغاز نمود ، براى تكميل آن به بلخ سفر كرد و در اين شهر اقامت گزيد . بالاخره در سال 594 ه . او در بلخ جهان را بدرود گفت .
هامش
( 1 ) - التاريخ الأوسط ، ج 2 ، ص 152 .
( 2 ) - الجرح و التعديل ، ج 6 ، ص 116 ؛ الكامل في ضعفاء الرجال ، ج 6 ، ص 47 .
( 3 ) - تهذيب التهذيب ، ج 3 ، ص 279 .
( 4 ) - ميزان الاعتدال ، ج 6 ، ص 116 ؛ تقريب التهذيب ، ج 3 ، ص 76 ؛ لسان الميزان ، ج 8 ، ص 592 .
( 5 ) - تنزية الشريعه ، ج 1 ، ص 91 .
( 6 ) - القند فى ذكر علماء سمرقند ، ص 689 ؛ اللآلى المصنوعه ، ج 2 ، ص 284 .