انتقادى مؤلف در 5 + 407 صفحه .
جلد سوم تذكرهء احوال مشايخ و علما و فضلا و حكما و شعراى عهد اكبرى است شامل دويست و هشتاد و هفت ترجمه در 411 + 15 صفحه .
بدائونى در مجلد اول و دوم تا وقايع سال 1002 هجرى از طبقات اكبرى و تاريخ مباركشاهى و نظام التواريخ و لباب الالباب استفاده كرده و بسيارى از مطالب دقيق تاريخى عصرى را تا سنهء 1004 خود بر آن افزوده و در مجلد سوم از تذكرهء نفائس المآثر و خاتمهء جلد دوم طبقات اكبرى مستفيد بوده و از خود نيز چيزى افزوده است .
جلد اول منتخب التواريخ بتصحيح و اهتمام مولوى احمد على صاحب و كبير - الدّين احمد در كالج پريس كلكته در 1868 ميلادى ، و جلد دوم بتصحيح كاپيتان وليم ناسوليس صاحب و منشى احمد على صاحب در 165 و جلد سوم بتصحيح و اهتمام منشى احمد على و كبير الدّين احمد بسال 1869 در كلكته بطبع سربى مغلوط رسيده است .
ترجمهء مؤلف :
مولوى احمد على صاحب شرح احوال مؤلف را از آغاز ولادت تا 1004 از مجلدات سهگانهء منتخب التواريخ بدرآورده و در مقدمهء جلد اول مسطور داشته و از مرآة العالم منسوب به بختاور خان عالمگيرى شرح ذيل را نقل كرده است :
« ملا عبد القادر بدائونى جامع معقول و منقول بود ، و با فضيلت علمى طبع نظم و سليقهء انشاى عربى و فارسى و نجوم و حساب و وقوف در نغمهء ولايتى و هندى بمرتبهء كمال داشت ، و قادرى تخلص او بود ، و كسب علوم در خدمت شيخ مبارك ناگورى كرده و چهل سال همصحبت شيخ فيضى و شيخ ابو الفضل پسران شيخ مذكور بوده ، بعد از آن بسفارش جلال خان قورچى بملازمت عرش آشيانى رسيده ( در 981 ه ) بسبب خوشالحانى به خدمت امامت چهارشنبه ممتاز گرديد ، و حسب الحكم آن
تاريخ تذكره هاى فارسى ( فارسي ) — صفحة 793
مساهمون: أحمد گلچين معانى
ص٧٩٣