نمونهء تراجم :
« ذكر مير عليشير تخلص او نوايى است ، در شعر تركى پيش از وى و بعد از وى هيچكس مقدار وى و بيش از وى نگفته است ، وى درين فن استادست ، و اشعار تركى وى در شهرت همان حكم دارد ، كه در فارسى شعر ملّا [ - جامى ] اما وى شعر فارسى نيز بسيار دارد ، و در فارسى فانى تخلص كرده ، و ديوان خواجه حافظ را جواب گفته ، قصيدهء بحر الابرار را بعد از خواجه خسرو هيچكس مقدار او نگفته است كه مطلعش اينست كه :
آتشين لعلى كه تاج خسروان را زيورست * اخگرى بهر خيال خام پختن در سرست
وقتى كه حضرت مخدومى فخرالانامى نور الدّين عبد الرحمن جامى از سفر حجاز برگشتهاند مير عليشير اين رباعى را باستقبال ايشان فرستاده است :
انصاف بده اى فلك مينافام * تا زين دو كدام خوبتر كرد خرام
خورشيد جهانتاب تو از جانب صبح * يا ماه جهانگرد من از جانب شام
سه ديوان تركى دارد يكى فارسى ، تذكرة الشعراء تركى نوشته است ، و خمسه را تركى جواب كرده و غير اين نيز مصنفات بسيار دارد ، به غير يك ديوان ديگر همه تركيست ، اصل وى از بخشيان اويغورست ، پدر او را كيجيكينهء بخشى مىگفتهاند ، مردى بوده على الرّسم ، مير عليشير به ميرزا سلطان حسين در خردى آشنايى داشته است ، چون ميرزا پادشاه شد ، بملازمت ميرزا پيوست ، و ميرزا او را رعايت بىحد كرده و او اهل فضل را ، چنان كه اين همه فضلا و بىنظيران كه در آن زمان در طوايف خلايق پيدا شد ، اكثر بسعى او بوده است ، در زمان امارت اهتمام نمود ملك و اسباب سامان كرد ، چنان كه هرروزه حاصل املاك او هژده هزار شاهرخى بود ، . . . بميرزا در انظار اكابر و مصاحبان ملازمت مىكرد ، به آنچه ممكن بود مهمّات ارباب حاجات را در خانه مىساخت ، و تربيت اهل فضل مىكرد ، اين همه حاصل املاك خود را در خيرات براى آخرت صرف نمود ، بقاع و مساجد و عمارات بسيار كرده كه اين زمان نيز در خراسان