مردم ديده تأليف عبد الحكيم حاكم لاهورى در 1175 ه . ق .
تذكرهايست مشتمل بر تراجم شصت و سه نفر از كسانى كه مؤلف آنان را به چشم خويش ديده است به ترتيب حروف تهجى در دو باب با خاتمهيى در ذكر مؤلف ، و ضميمهيى در احوال خواجه محمد قاسم ، و لاحقهيى در ترجمهء ميرزا اورنگى خان .
باب اول : در ذكر ( 18 نفر ) شعرائى كه از تذكرهء مجمع النفائس تأليف سراج الدّين عليخان آرزو به عين عبارت نقل شده است با تكملهيى در ذيل هريك از تراجم كه مؤلف بدان افزوده است .
باب دوم : در ترجمه ( 42 نفر ) عزيزانى كه داخل تذكرهء خان آرزو نيستند .
مؤلف نخست در حدود پنجاه هزار بيت از قريب سههزار شاعر انتخاب كرده و نام آن را انتخاب حاكم نهاده بود ، و مىخواست تا بتدريج تراجم آنها را هم بنويسد ، ولى بعللى اين كار بعهدهء تعويق افتاد ، و مدتى بر آن بگذشت .
در جمادى الاولى سنهء 1175 بصحبت مير غلامعلى آزاد بلگرامى رسيده ، و مجمع النفائس خان آرزو را نزد وى ديده است ، و در صدد آن برآمده است تا نيت خود را جامهء عمل بپوشاند ، و خود گويد كه : « ناچار اينقدر اختيار كردم تا ترجمهء جمعى شعرا كه بصحبت آنها رسيدهام ، از تذكرهء خان مغفور بعبارته بنويسم ، مگر در جايى كه بيش و كم ديده شود ، و بتحقيق آنچه معلوم اين موهوم باشد ، با سال وفات ، و مكان بود و باش ، و كيفيت معاش زياده كنم ، و جماعتى را كه صاحب نسخه بسبب