شعر تلامذهء ميرزا صاحب موصوف نگاشتهء كلك تأليف اوست ، عمرش بهفتاد رسيده و مزهء شعرش نگرديده » .
انيس العاشقين از مهاراجه رتن سنگ بهادر متخلص به زخمى در 1245 ه ق
مشتمل بر تراجم دو هزار شاعر قديم و جديدست به ترتيب حروف تهجى كه از آبرو شروع شده به يونس ابهرى ختم مىگردد .
وى اين تذكره را بنام نصير الدّين حيدر پادشاه اود ساخته و مقدمه را در ستايش وى پرداخته است .
آغاز : « تذكرهء سعادت تبصره كه عزتبخش فصيح بيانان لوزعى و المعى تواند بود حمد سخن آفرينى است كه به آيهء وافى هدايهء فأتوا بصورة من مثله ، كجطبعان مدرسهء ضلالت و گمراهى را باعتراف
رَبَّنا ظَلَمْنا أَنْفُسَنا
فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا
انّا كنّا من الخاطئين بمقامات صدق و يقين رسانيد » .
در سبب تأليف گويد : « از عنفوان شباب بنظم اشعار مايل و صحبت شعرا را سايل بودهام ، و هنگام فراغ از كتب معقول و منقول بملاحظهء دواوين بلاغت تضمين قدما و متأخرين بسر مىنمودهام ، تا در سنهء 1245 يكهزار و دوصد و چهل و پنج هجرى كه وارد دارالسلطنهء لكهنو بودم بعض اشعار عاشقانهء شعراى با نام و نشانه را فراهم آورده با قليلى از حالات هريك بنهايت ايجاز بقلم سپردم ، و بانتخاب غزل و رباعى اقتصار ورزيده از تحرير اشعار قصيده و مثنوى الّا بضرورت درگذشتم » .
نسخه :
لاهور كتابخانهء دانشگاه پنجاب ( - جلد اول است از آبرو تا ضيائى ) و يك نسخهء عكسى از جلد دوم كه اصل آن متعلقست به كتابخانه لالهماتا پرشاد ( شامل 1176 ترجمه از طالب جاجرمى تا يونس ابهرى ) .
رك : استورى 1 / 890 ، فهرست نذير احمد شمارهء 73 ، مجلهء اورينتل كالج