التزم به 1 ) . . . عما هى 2 ) عليها 3 ) . . . معانيها 4 ) . . . يقابلها 5 ) . انه 6 ) . . . لديه 7 ) . . . او انه 8 ) و العجب 9 )
صورت سوم هم روشن است كه باطل مىباشد زيرا اين گونه الفاظ ، بىمعنا نبوده و معنا و مفهوم داشتن آن از واضحات است پس متعينا صورت اول صحيح بوده و كلام صاحب فصول مبنى بر نقل معانى صفات اشكال دارد . « 1 »
1 ) به ماى موصول برمىگردد
2 ) صفات
3 ) به ماى موصول برمىگردد و منظور از ماى موصول معانى مىباشد .
4 ) صفات
5 ) مفاهيم . مثلا معناى عالم بايد جاهل باشد
6 ) عالم
7 ) من ( شخص )
8 ) عالم
9 ) من تعجب « 1 » مىكنم كه چرا صاحب فصول اين گونه سخن گفتهاند و فرمودهاند كه بخاطر نقل ، اين صفات در غير خداوند صدق نمىكند ( نص كلام صاحب فصول : و
هامش
( 1 ) - غرض صاحب فصول از نقل ، نقل در هيئات مىباشد يعنى هيئت عالم در غير اللّه حقيقت در ذاتى است كه با مبدأ مغايرت دارد ولى هيئت عالم در اللّه ، نقل به ذاتى پيدا كرده كه با مبدأ متحد مىباشد و منظور ايشان از نقل ، نقل در مواد نيست تا مستلزم ايراد مصنف با شدت و غلظت هرچه تمامتر بر ايشان باشد كه اگر صفات به غير معانى عامى كه بر همگان جارى مىشود بر اللّه جارى گردد بايد اين صفات صرف لقلقه زبان و الفاظ بىمعنا باشند . ( عناية الاصول جلد 1 صفحه 171 ) -