برآمده است . نگاهى به آثار وى نشان مىدهد كه مطربى در فنون مختلف ادبى مهارت داشته و از آنها در آثار خويش بهره گرفته است .
در تذكرة الشعراء مىبينيم كه مطربى با بيشتر افرادى كه شرح حالشان را آورده ، رفاقت نزديك داشته و كاملا آنها را مىشناخته و حتى به منزل آنان رفتوآمد داشته و يا آنان به منزل وى مىآمدهاند و ساعتها با هم به مباحثه و مناظره مىپرداختهاند و او از آنان استفاده مىكرده و يا آنان از دانش وى بهرهور مىشدهاند .
مطربى در تذكرهء خود جمعى از همدرسان خود را نيز معرفى مىكند كه بهعنوان نمونه به دو تن از آنان اشاره مىكنيم : امين مؤمنآبادى بخارايى كه به همراه وى صرف ، نحو ، فقه و حديث مىآموخته و اوجى بخارايى كه در درس خواجه حسن نثارى با هم شركت مىكردهاند . « 1 »
شاگردان :
مطربى چون در بسيارى از علوم چيرهدست و استاد بود ، گروهى از شاعران سمرقند و ماوراء النهر ، نزد وى دانش آموختهاند . او در تذكرهء خود ، نهتنها اسامى استادان خود و شرححال آنان را آورده ، بلكه شرححال بسيارى از شاگردان خود را نيز ، در تذكرهء خويش آورده است كه برخى از آنها عبارتند از :
1 . محمد فاضلى سمرقندى كه مطربى در شرححال وى نوشته است : « و به اين فقير برادرانه معامله مىنمايد و اكثر اشعارش را پيش فقير مىگذراندى . » « 2 »
2 . صبورى سمرقندى يكى ديگر از شاگردان اوست و در شرححال وى آورده است :
« مشق مصنوع در صحبت اين كمينه نموده ، به جدّ و جهد تمام كار را از پيش برده . » « 3 »
3 . قريشى ميانكالى مشهور به « خواجه دوستنظر » كه نزد مطربى ، عروض و قافيه آموخته و مطربى دربارهء وى مىگويد : « رسالهء عروض و قافيه را در صحبت اين فقير
هامش
( 1 ) . تذكرة الشعرا ، ش 20 و 26 .
( 2 ) . همانجا ، ش 231 .
( 3 ) . همانجا ، ش 245 .