مطلع :
به عندليب ندارد سر سخن گل سرخ * مگر كه مُهر نهاده است ، بر دهن گل سرخ
و حضرت مخدومى ، غزل مذكور را جواب فرموده بودند . چون زياده از مقطع در خاطر نداشتم ، به همان اكتفا نمودم .
مقطع :
« نثارى » از گل و گلشن ، نمىبرم بويى * به ناز تا ندهد ، گلرخى به من گل سرخ
جناب عمدهء حاجيان ، حاجى جشمان مىفرمود كه : حضرت رشيد خان ، بيشتر اوقات با بركات را ، مصروف به تلاوت قرآن مجيد و فرقان حميد مىگرداند . آرى اى عزيز من ، تلاوت كلام ملك علّام ، اشرف طاعات و افضل عبادات است و در اين باب ، آيات و احاديث ، به ورود رسيده . كما قال اللّه تعالى :
وَ هذا كِتابٌ أَنْزَلْناهُ مُبارَكٌ فَاتَّبِعُوهُ وَ اتَّقُوا
« 1 »
لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ
« 2 » و قال رسول اللّه - صلّى اللّه عليه و سلّم - : « القرآن افضل كلّ شىء دون اللّه فمن وقّر « 3 » القرآن فقد وقّر اللّه « 4 » القرآن و من استخفّ بحرمة القرآن فقد استخفّ بحرمة اللّه . » « 5 » يعنى قرآن فاضلترين همهء چيزهاست وراى اللّه تعالى ، هركه حرمت قرآن را بدارد ، به درستى كه حرمت خداى تعالى داشته باشد و هركه استخفاف به حرمت قرآن كند ، هر آينه « 6 » كه استخفاف كرده باشد به حرمت خداى تعالى نعوذ باللّه من ذلك .
و حرمت قرآن در دو چيز است : يكى در صورت و يكى در معنا . اما حرمت صورت ، آنكه در وقت استماع آن ، به حكم كريمهء :
وَ إِذا قُرِئَ
« 7 »
الْقُرْآنُ فَاسْتَمِعُوا لَهُ وَ أَنْصِتُوا
« 8 » همه تن گوش گردى و اما حرمت معنا ، آنكه از اوامر و نواهى آن ، درنگذرى و به اوامر آن
هامش
( 1 ) . در نسخهء استنساخ شده : ( و التقوا ) .
( 2 ) . سورهء انعام ( 6 ) ، 155 .
( 3 و 4 ) . در نسخهء استنساخ شده ( مرّ ) .
( 5 ) . عن ابى الدرداء قال رسول اللّه ( ص ) : القرآن افضل كلّ شيىء دون اللّه فمن وقّر القرآن فقد وقّر اللّه و من لم يوقّر القرآن فقد استخفّ بحرمة اللّه تعالى ، حرمة القرآن على اللّه تعالى كحرمة الوالد على ولده ، جامع الاخبار و الآثار ، 1 / 196 ؛ تفسير ابو الفتوح رازى ، 1 / 18 .
( 6 ) . در نسخهء استنساخ شده : ( آئينه ) .
( 7 ) . در نسخهء استنساخ شده : ( اقرء ) .
( 8 ) . سورهء اعراف ( 7 ) ، 204 .