كه بعضى اكابر گفتهاند « 1 » كه تكلم با شغل باطنى جمع نمىشود ، اين سخن از ايشان بهغايت غريب است .
من فوائد انفاسه المسموعة
« 2 » : و آن در ضمن چهار رشحه ايراد مىيابد :
رشحه : روزى در تحقيق احوال جن « 3 » سخن مىرفت ، خدمت مولوى فرمودند كه حضرت شيخ محى الدين العربى قدس سره « 4 » در بعضى از رسائل خود آوردهاند كه اختلافست « 5 » در آنكه ابو الجن « 6 » ابليس است يا غير او ، تحقيق آنست كه وى غير ابليس بوده و ابليس يكى از ايشان است و ابو الجن خنثى بوده است و هر دو ران خود را برهم مىسوده و فرزندان از آن تولد مىكرده و چون تركيب وجودشان از آتش و هوا است كه دو ركن خفيف است ، لاجرم در ايشان سخافتى « 7 » و خفتى است ، به تخصيص كه روح به آن منضم شده باشد ، پس ايشان بهغايت سبك و سريع السير و كثيرالحركتاند و تركيب « 8 » ايشان بسيار سست « 9 » و بىبنياد است و به اندك ايذائى و آزارى يا گرانى و بارى كه از بنىآدم يا غيرهم به ايشان مىرسد از هم مىريزند و هلاك مىشوند و ازين جهت عمر ايشان كوتاه مىباشد و چون جنيان بر كسى ظاهر شوند « 10 » به صورت « 11 » ممثل زود بگريزند و از نظر وى غايب شوند و حضرت شيخ قدس « 12 » سره فرمودهاند « 13 » كه طريق حبس ايشان بر وجهى كه از نظر نتوانند گريخت ، آنست كه نظر « 14 » بر صورت
هامش
( 1 ) - مى : اكابر گفتند
( 2 ) - مى : المسموعة قدس اللّه سره
( 3 ) - مج : ( جن ) ندارد
( 4 ) - مى ، قدس اللّه سره
( 5 ) - مج : ( است ) ندارد
( 6 ) - مج : ابو الجن جنى بوده
( 7 ) - مى : در اينجا بىتوجه به سياق سخن كلمه « سخافت » را كه مؤلف مغنى كرده و عادة بايد در حاشيه باشد : سهوا بمتن افزوده و رشته سخن را پاره كرده است : ( لاجرم در ايشان ، السخف رقة العقل قد سخف سخافة فهو سخيف ، صحاح ، منه رحمه اللّه ، سخافتى و خفتى است . )
( 8 ) - مج :
( و تركيب ) ندارد
( 9 ) - مج ، چپ : بسيار است و بىبنياد است
( 10 ) - بر : ظاهر مىشوند
( 11 ) - مج : چپ : و به صورت ، مى : ( و به صورت ) ندارد
( 12 ) - مى : قدس اللّه سره
( 13 ) - مى :
مج : فرمودند
( 14 ) - مج : كه نظر از صورت ايشان برندارند و .