فاصل و باذوق آن ، طى ساليان دراز از اينجا و آنجا متدرجا جمعآورى و باذوق سرشار و طبع دقيق نكتهسنج خود ، آن يادداشتها را طبقهبندى و تدوين كرده و با نثرى ساده و روان و انشائى درست و استوار در جملههاى كوتاه و در قالب الفاظ زيبا كه بر خلاف سبك و اسلوب زمان ، خالى از هرگونه تكلف و تعقيد است ، برشته تحرير كشيده و به صورت اثرى نغز و دلپسند درآورده و آن را بوالى غرجستان هديه كرده تا :
مطالعه آن سبب ازدياد فرح و نشاط و باعث اهتزاز بر بساط انبساط باشد تا بعد فراغ از انتظام امور طوايف انام و آسودگى از ازدحام خواص و عوام كه موجب كلال طبع لطيف گردد به آن لطائف و نكات و طرايف و حكايات كلفتزداى اقبال نمايند . « 1 »
اين كتاب مخصوصا از اين جهت كه حاوى اطلاعات مفيد و دست اول از بزرگان رجال و شاعران و نويسندگان عصر مؤلف و محاضرات و مناظرات دربارهاى كوچك شاهزادگان خوشذوق و هنردوست تيمورى است كه در جاى ديگر ديده نمىشود ارزش آن را زياد كرده است ، كتاب لطائف الطوايف مشتمل است بر چهارده باب و هر بابى بر چند فصل ولى تعداد فصول در هر بابى متفاوت است و روىهمرفته داراى يكصد فصل است .
اين كتاب كه بنا بر تحقيق مصحح فاضل آن نسخههاى خطى آن لااقل در ايران كمياب است سابقا به صورت ناقص يعنى فقط چند باب بطور پراكنده و بىترتيب چاپ شده ولى اخيرا در سال 1336 هجرى بسعى و اهتمام فاضل
هامش
( 1 ) - ديباچه كتاب لطائف الطوايف صفحه 2 .