بنابراين ، شما را به خدا ترسى و پرهيزگارى و كوشش و قاطعيت و راستروى و مقاومت مىخوانم ، زيرا خدا با مقاومتكنندگان است . هان ! شما با كشتن آنها رستگار و پيروز مىشويد و آنها با كشتن شما به بدبختى درخواهند افتاد . به خدا سوگند ، هرمردى از شما كه مردى از آنها را بكشد ، خدا قطعا او را در بهشتهاى عدن درخواهد آورد و كشته را به آتشى گدازان كه از آنها جدايى نمىپذيرد و آنها از نوميدى خاموش باشند . « 1 »
58 - مالك بن حارث اشتر ، در جنگ صفين چنين مىگويد : بدانيد كه شما بر حق هستيد و آن جماعت بر باطلند . آنها همراه معاويه مىجنگند و شما همراه مجاهدان بدر كه نزديك به يكصد بدرى و عدهاى ديگر از اصحاب محمد هستند . بيشتر پرچمهايى كه با شماست ، پرچمهايى است كه در نبردها با رسول خدا بوده است ، و با معاويه پرچمهايى است كه همراه مشركان در جنگ عليه رسول خدا بوده است . بنابراين ، دربارهء جنگيدن عليه اينها هيچ كس شك و ترديد نمىنمايد ، جز دل مرده . شما را جز دو سرانجام نيك نخواهد بود : يا پيروزى يا شهادت . « 2 »
59 - هاشم بن عتبه مىگويد : ما را راه بينداز اى امير المؤمنين ! ما را به سوى آن جماعت سنگدل حق ناپذيرى گسيل دار كه كتاب خدا را پس پشت افكندهاند و در ادارهء بندگان خدا به جز آنچه مايهء خشنودى خداست عمل كردهاند و حرامش را حلال گردانيده و حلالش را حرام ساختهاند ، و شيطان تمايلاتشان را به خود جلب كرده و به آنها وعدههاى پوچ داده است و چندان آرزوهاى خوش براى آنها محقق نموده كه از دين به درشان برده و به پرتگاه ضلالتشان درانداخته و دنيا را خوشايندشان گردانيده است .
اى امير المؤمنين ! آنها آنچه را ما دربارهء تو مىدانيم ، مىدانند ، لكن بدبختىشان رقم خورده و بر آنها مسجل گشته است و هواهاى نفسانى آنها را منحرف گردانيده تا ستمكار گشتهاند . « 3 »
هامش
( 1 ) . كتاب صفين 266 ؛ شرح ابن ابى الحديد : 1 / 483 . جمهرة الخطب : 1 / 179 .
( 2 ) . كتاب صفين 268 ؛ شرح ابن ابى الحديد : 1 / 484 ؛ جمهرة الخطب : 1 / 183 .
( 3 ) . جمهرة الخطب : 1 / 151 .