باطلت بهرهبردارى و كامجويى كن و بگذار عمرو بن عاص در گمراهىات ترا مدد رساند ، زيرا چيزى نمانده كه اجلت به سر رسد و حيلهات بگسلد ، آنگه برايت روشن خواهد گشت عاقبت فرخندهء برين كه راست . من مىدانم كه تو به پروردگارت كه از تدبير كيفر گونهاش خودت را در امان يافتهاى و از رحمتش مأيوس گشتهاى ، حقه مىزنى ، در حالى كه او در كمين تست و تو از او غافل و در غرور هستى . خدا و خاندان پيامبرش ما را از تو بىنياز گردانيدهاند و سلام بر كسى كه دين مايهء هدايت را پيروى نمايد . « 1 »
47 - در نامهاى محمد بن ابى بكر به معاويه چنين مىنويسد : من اميدوارم كه حركات جنگ عليه شما باشد و خدا شما را در اثناى نبرد نابود گرداند و به خاك ذلت فرو اندازد تا رو به هزيمت نهيد ، و در صورتى كه پيروز شويد و فرمانروايى در دنيا به چنگ شما آيد ، به جان خودم ، چه بسيار ستمكار را كه يارى كردهايد و چه بسيار مؤمن را كشته و نعشش را تكه پاره كرده باشيد و سرانجام شما و آنان درگاه خدا خواهد بود و كارها ( براى رسيدگى و كيفر و پاداش دادن ) به خدا مراجعه داده مىشود و او مهربانترين مشفقان است . « 2 »
48 - معن بن زيد بن اخنس سلمى صحابى كه از مجاهدان بدر است به معاويه مىگويد : هيچ زن قرشىاى از مردى قرشى شريرتر و بدتر از تو به دنيا نياورده است . « 3 »
49 - امام مجتبى نوادهء پيامبر در نامهاى به معاويه مىفرمايد : امروز هربه شگفت آمدهاى بايد از اين به شگفت آيد كه تو اى معاويه به طرف كارى جهيدهاى كه لياقت و صلاحيت تصدىاش را ندارى ، نه با فضيلت مستند به دين و نه با كارى كه در فرهنگ اسلام پسنديده باشد ، و تو پسر يكى از قبايل مشرك و مهاجمى و پسر سرسختترين قرشىاى كه با پيامبر و كتاب آسمانىاش دشمنى ورزيده است . خدا به حسابت خواهد رسيد و به دادگاه الهى كشانده خواهى شد و آنگاه خواهى فهميد كه نيك فرجامى كه
هامش
( 1 ) . مروج الذهب : 2 / 59 ؛ كتاب صفين 132 ؛ شرح ابن ابى الحديد : 1 / 283 ؛ جمهرة الرسائل : 1 / 541 .
( 2 ) . تاريخ طبرى : 6 / 58 ؛ شرح ابن ابى الحديد : 2 / 32 .
( 3 ) . الاصابة : 3 / 450 .