انتصاب وليد به استاندارى كوفه در سال 26 صورت گرفته است . وانگهى كجا سال 25 هجرى سال اول حكومت عثمان بوده است ، در حالى كه عمر در اواخر ذيحجهء سال 23 مرد و سه روز بعد با عثمان بيعت شد . بنابراين ، اولين سال حكومت عثمان سال 24 بوده است . وانگهى نهتنها همهء ناقدان و مورخان ، بلكه حتى يك ناقد يا مورخ نمىتواند جرأت اين حرف را به خود بدهد كه شش سالهء اول حكومت عثمان بدون هيچ خطا و خلافى سپرى شده است . صفحات تاريخ حكومتش در آن سالها را خلافكارىهايش سياه كرده است ، چه از نخستين روزى كه بر مسند حكومت نشست ، پيوسته مىلغزيد و به منجلاب خلاف و انحراف از اسلام مىغلتيد ، مثلا :
1 - به محض رسيدن به حكومت از اجراى قانون جزاى اسلام در حق عبيد اللّه بن عمر سر باز زد ، در حالى كه او جنايت وحشتناكى مرتكب شده بود و هرمزان و جفينه و دختر ابو لؤلؤه را به ناحق كشته بود ، و همهء مهاجران و انصار متفق بودند كه بايد قصاص شود و يكصدا عثمان را به پيروى از قرآن و سنت و اجراى حكم اعدام پسر عمر وا مىداشتند . در آن ميان عمرو عاص او را اغوا كرد و از اجراى حكم اعدام بازداشت تا خون آن بىگناهان به هدر رفت ، و اين نخستين نقض قانون اسلام بود كه عثمان در نخستين روز حكومتش مرتكب گشت .
2 - به محض اينكه خليفه شد و از منبر بالا رفت ، در جايى از منبر نشست كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله مىنشست و ابو بكر و عمر هرگز آنجا ننشسته بودند . ابو بكر يك پله پايينتر مىنشست و عمر يك پله پايينتر از محل ابو بكر . مردم در اين خصوص بناى صحبت را گذاشتند و بعضى گفتند : امروز شر پديدار گشت . « 1 »
3 - وقتى به خلافت رسيد ، حكم بن ابى العاص را كه پيامبر گرامى تبعيد و لعنت كرده بود ، از تبعيدگاه به مدينه بازآورد و تا آخر عمر در آنجا بود . بازگرداندن وى از تبعيد از جمله كارهايى بود كه بر عثمان عيب گرفتند . « 2 »
هامش
( 1 ) . تاريخ اليعقوبى : 2 / 140 ؛ تاريخ ابن كثير : 7 / 148 .
( 2 ) . رك : الغدير ( متن عربى / چ 2 ) : 8 / 242 ، 254 ، 258 .