رسانى . عثمان پذيرفت و على او را واداشت تا به مؤكّدترين و محكمترين عبارات با خدا عهد و پيمان بست كه آنچه را على در برابر آن جماعت تعهد كند ، به انجام رساند . على آنگاه به طرف آن جماعت رفت . به او گفتند : برگرد . گفت : بر نمىگردم ، پيش مىآيم . قرآن را مطرح مىسازيم تا در پرتو آن ببينيم چه كارهاى عثمان مخالف آن است و مايهء ناراحتى شما گشته تا از ميان برداشته شود . آنگاه شرح داد كه عثمان چگونه عهد بسته و سوگند خورده و تضمين داده است . پرسيدند : تو تضمين مىكنى كه از عهدهء التزاماتش برآيد ؟ گفت : آرى ، تضمين مىكنم . گفتند : قبول مىكنيم . شخصيتهاى برجسته و معروفشان همراه على شدند تا به خانهء عثمان درآمدند و انتقاداتشان را شرح دادند و او قول داد همهء آن خلافكاريها را از ميان برداشته جبران نمايد . آنان از عثمان خواستند كه نوشته بدهد . عثمان چنين نوشت :
به نام خداوند مهرگستر مهربان
اين را بندهء خدا عثمان امير المؤمنين براى مؤمنان و مسلمانانى كه از او ناراحت بودند و به دو انتقاد داشتند ، مىنويسد : من وظيفهء خود مىدانم كه بر شما طبق قرآن و سنت پيامبر حكومت كنم تا محرومان به حقوق خويش برسند ؛ كسانى كه مورد تهديد قرار گرفتهاند ، در ايمنى به سر برند ؛ تبعيديان به شهر و ديارشان برگردند ، هيأتهاى نمايندگى مردم شهرستانها توقيف نشوند ، و درآمد خزانهء عمومى افزايش يابد . على بن ابى طالب در برابر مؤمنان و مسلمانان ضمانت مىكند كه عثمان از عهدهء اين التزامات برآيد و آنها را به انجام رساند .
شهود جلسه و تعهد عبارتند از : زبير بن عوام ، طلحة بن عبيد اللّه ، سعد بن ابى وقاص ، عبد اللّه بن عمرو ، زيد بن ثابت ، سهل بن حنيف ، و ابو ايوب خالد بن زيد .
اين تعهد نامه در ذيقعده سال 35 هجرى نوشته شد ، و هرجماعتى يك نسخه از اين تعهدنامه را گرفتند و بازگشتند .
على بن ابى طالب به عثمان گفت : بيا براى مردم نطقى كن تا آن را بشنوند و منتشر سازند ، و خدا را بر آنچه در دل دارى گواه گير و نيّت خويش را با سوگند مؤكّد ساز و
الغدير ( فارسى ) — صفحة 243
مساهمون: الشيخ عبد الحسين الأميني (العلامة الأميني)
ص٢٤٣