كنگرهء عمومى مسلمانان عليه عثمان
نخستين محاصره
بلاذرى و ديگر مورخان مىنويسند : يك سال پيش از كشته شدن عثمان ، مردم سه شهر كوفه و بصره و مصر در مسجد الحرام اجتماع كردند . رئيس اهالى كوفه كعب بن عبده بود و رئيس اهالى بصره مثنى بن مخربهء عبدى و رئيس اهالى مصر كنانة بن بشر سكونى .
در اين اجتماع عمومى ، عملكرد عثمان و تبديل رويهء او را در امر حكومت مورد بحث قرار دادند و نيز به بررسى تعهداتى پرداختند كه به هنگام تصدّى خلافت سپرده و در انجامش با خدا عهد بسته بود ، اما زير پا نهاد . در نتيجه ، گفتند : ما نمىتوانيم به اين وضع رضايت دهيم . سرانجام ، تصميم گرفتند كه هريك از سه نفر نامبرده چون به شهر خويش بازگشت ، نماينده و پيغامبر اجتماع عمومى مخالفان عثمان در مكّه باشد ، تا با هركسى كه با نظرياتشان موافق بود ، قرار بگذارد كه سال بعد به خانهء عثمان روند و مطالب خويش را با او در ميان بگذارند ؛ چنانچه از رويهاش بازگشت كه به مقصود رسيدهاند ، و گرنه تصميم جديدى در اينباره بگيرند و به اجرا بگذارند .
چون موعد مقرّر فرا رسيد ، مالك اشتر با دويست تن از اهالى كوفه به مدينه آمد . ابن قتيبه مىگويد : با هزار نفر و در چهار ستون ، و بر هرستون يكى از اين چهار تن فرمانده