بود . به او گفت : اى كوفى ! تو به من بد مىگويى ؟ وقتى به مدينه رسيد ، عثمان شروع كرد به تهديد او . به آن مرد كوفى گفتند به طلحه متوسل شو . طلحه با آن مرد نزد عثمان رفتند .
عثمان پرخاش كرد كه به خدا قسم ، ترا صد تازيانه خواهم زد . طلحه گفت : به خدا نمىتوانى او را صد تازيانه بزنى مگر اين كه زنا كرده باشد . گفت : به خدا او را از سهميهاش محروم مىسازم . طلحه گفت : خدا روزىاش را مىرساند .
21 - 2 - ابن اثير و فيروزآبادى و ابن منظور و زبيدى مىگويند : نعثل يعنى پيرمرد احمق كه يهودىاى ساكن مدينه بوده است ، چنان كه در كتاب تبصير آمده است و گفتهاند عثمان را به او تشبيه كردهاند . نعثل مرد ريشدرازى از مردم مصر بوده است ، و ابو عبيد مىگويد كه شبيه عثمان بوده و عثمان را براى شماتت و نكوهش به نام او مىخواندهاند . در بحث مربوط به عثمان آمده كه روزى او نطق مىكرد ، مردى برخاسته به او بد گفت . عبد اللّه بن سلام به آن مرد پرخاش كرد ، و او خاموش گشت . به وى گفتند : آيا مقام عبد اللّه بن سلام ترا از بدگويى به نعثل باز نداشت ؟ چون عبد اللّه بن سلام پيرو عثمان است . دشمنان عثمان او را نعثل مىخواندند ، و در حديث عايشه آمده كه نعثل را بكشيد ، خدا او را بكشد ، و مقصودش از نعثل عثمان است . و اين سخن را عايشه وقتى گفت كه از عثمان به خشم آمده راه مكه در پيش گرفت . در حياة الحيوان جاحظ آمده كه نعثل به درندگان نر مىگويند ، و دشمنان عثمان او را نعثل مىخواندند .
22 - 2 - بلاذرى در انساب الاشراف مىنويسد : عايشه ، رضى اللّه عنها ، گريان از خانه به در شد ، در حالى كه مىگفت : عثمان كشته شد ، خدا او را بيامرزد . عمار ياسر به او گفت :
تو ديروز مردم را عليه او مىشوراندى و امروز در عزايش گريه مىكنى ؟ « 1 »
هامش
( 1 ) . رك : طبقات ، ابن سعد ( چاپ ليدن ) : 5 / 25 ؛ انساب الاشراف ، بلاذرى : 5 / 70 ، 75 ، 91 ؛ الامامة و السياسة ، ابن قتيبه : 1 / 43 ، 46 ، 57 ؛ تاريخ طبرى : 5 / 140 ، 166 ، 172 ، 176 ؛ العقد الفريد : 2 / 267 ، 272 ؛ تاريخ ابن عساكر : 7 / 319 ؛ الاستيعاب ، شرح حال احنف صخر بن قيس ؛ تاريخ ابى الفداء :
1 / 172 ؛ شرح ابن ابى الحديد : 2 / 77 ، 506 ؛ تذكرة السبط 38 ، 40 ؛ النهاية ، ابن اثير : 4 / 166 ؛ اسد الغابة :
3 / 15 ؛ الكامل ، ابن اثير : 3 / 87 ؛ القاموس : 4 / 59 ؛ حياة الحيوان : 2 / 359 ؛ السيرة الحلبية : 3 / 314 ؛ لسان العرب : 1 / 193 ؛ تاج العروس : 8 / 141 .