در عبارت محبّ طبرى آمده : گردنبندت را به حساب خدا گذار كه به خدا سوگند درستكارى در ميان مردم امروز اندك است « 1 » .
اين روايت درست نيست چون يكى از ميانجيان سند روايت آن محمّد بن اسحاق بن يسار بن خيار مدنى مقيم عراق است و اين روايت هم جز از ساختههاى او نيست و سليمان تيمى گفته : ابن اسحاق دروغپرداز است و هشام بن عروه گفته : او دروغپرداز است .
و مالك گفته : دجّالى از دجّالان است .
و يحيى قطان گفته : گواهى مىدهم كه محمّد بن اسحاق دروغپرداز است .
و جوزجانى گفته : مردم حديث او را دوست مىدارند و خود به بيش از يك نوع از بدعتها متّهم بود .
و ابن نمير گفته : از زبان گزارشگران ناشناس احاديثى ياوه نقل مىكرد .
و ايوب بن اسحاق گفته : احمد را دربارهء او بپرسيدم و گفتمش : اى ابو عبد اللّه ! اگر تنها گزارشگر حديثى ابن اسحاق باشد از او مىپذيرى گفت : نه به خدا ، من ديدم كه او از زبان گروهى ، حديثى واحد را بازگو مىكرد و گفتار يكى را از ديگرى جدا نمىساخت .
و ابو داود گفته : از احمد شنيدم كه چون محمّد بن اسحاق را ياد كرد ، گفت : او مردى بود كه حديث را دوست مىداشت و كتابهاى حديث را مىگرفت و مطالب آن را ميان كتابهايش جا مىداد و كاستى سند آنها را پنهان مىكرد و پروا نداشت كه از چهكس حكايت كند از كلبى يا از ديگران .
و عبد اللّه بن احمد گفته : هرگز نديدم پدرم حديث او را استوار شمارد و در هرحديث قليل الواسطه و متّصل الاسناد يا احاديث مخالف با آن ، پى جوى او بود و چون وى را گفتند : آيا حديث او را مىتوان دليل گرفت گفت : در زمينههاى مربوط به سنن نه .
و ابن معين گفته : او چنان نيست ، ضعيف الحديث است و گزارش او نيرومند نيست و نسايى گفته : گزارش او نيرومند نيست .
هامش
( 1 ) . رياض النضرة : 1 / 45 .