24 - پاداش پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و ابو بكر
از زبان علىّ بن ابى طالب آوردهاند كه گفت : شنيدم رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به ابو بكر مىگفت : ابو بكر ! خداوند به من پاداشى برابر با پاداش همهء آن كسان داده كه از آغاز خلقت آدم تا هنگام بعثت من به او گرويدهاند و خداوند به تو پاداشى برابر پاداش همهء آن كسانى داده است كه از آغاز بعثت من تا روز رستاخيز به او گرويدهاند .
اين گزارش را خلعى و ملّا آوردهاند « 1 » . خطيب بغدادى نيز آن را از طريق احمد بن محمّد بن عبيد اللّه ، ابو الحسن تمار مقرى آورده و مىنويسد : وى مورد وثوق نيست و احاديثى باطل روايت كرده و من با ابو القاسم ازهرى كه دربارهء او مذاكره مىكردم گفتم :
من او را ضعيف القول مىدانم . چون گزارشهاى نكوهيدهاى در ميان حديثهايش هست . وى گفت : آرى ، او هم مانند ابو سعيد عدوى است « 2 » .
ابو سعيد عدوى همان حسن بن على عدوى بصرى شيخ كم آزرم دروغپرداز است كه حديث مىساخت و ما سرگذشت او را در ضمن سلسلهء خبرسازها آورديم « 3 » . پس اينكه ازهرى دربارهء ابو الحسن تمار گويد : او هم مثل ابو سعيد است مىخواهد اشاره كند كه او نيز دروغپرداز و خبرساز بوده .
يكى ديگر از ميانجيان سند گزارش ابو معاويهء ضرير است كه به تندروى - تندروى در شيعيگرى - شناخته شده و يعقوب بن شيبه گويد : وى مورد وثوق است ، ولى گاهى كاستيهاى حديثها را پنهان مىداشته « 4 » . و يكى ديگر ابو البخترى است كه اين حديث را از على گزارش كرده و سلمة بن كهيل گويد : همهء احاديث ابو البخترى نيكو است مگر آنچه از زبان على آورده كه ضعيف است « 5 » .
اين حال و روز سند گزارش ما بود امّا دربارهء متن آن هم وجدان آزادهات بهترين داور است .
هامش
( 1 ) . رياض النضرة : 1 / 129 .
( 2 ) . تاريخ ، خطيب بغدادى : 5 / 53 .
( 3 ) . رك : الغدير ( متن عربى / چ 2 ) : 5 / 224 .
( 4 ) . ميزان الاعتدال : 3 / 382 .
( 5 ) . ميزان الاعتدال : 3 / 344 .