14 - ابو بكر در كفهء ترازو
خطيب - از طريق عبد اللّه بن احمد بن حنبل و او از هذيل و او از مطرح بن يزيد و او از عبيد اللّه بن زحر و او از علىّ بن زيد « 1 » و او از قاسم بن عبد الرحمن و او از ابو مامه - آورده است كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله گفت : چون به بهشت درآمدم در برابر خود آوازى شنيدم .
پرسيدم : اين چيست ؟ گفتند : بلال است . پس برفتم و ديدم بيشتر بهشتيان ، همان تهيدستان مهاجران و زادگان مسلمانانند و در آنجا هيچكس را كمتر از توانگران و زنان نديدم و - تا آنجا كه گفت : سپس از يكى از درهاى بهشت دوم بيرون شديم چون نزديك در رسيدم ترازويى آوردند و مرا در يك كفهء آن و امّتم را در كفّهء ديگرش نهادند ، كفهء من بر همگان بچربيد ، سپس ابو بكر را آوردند و او را در يك كفه و همهء امّتم را در كفّهء ديگرش نهادند ، كفهء ابو بكر بچربيد . سپس ترازو را بهسوى آسمان برداشتند « 2 » .
اين هم از ميانجيان اين روايت :
1 - مطرح بن يزيد كوفى الدورى از ابن معين نقل كرده كه وى بىارزش است و ابو زرعه نيز حديث او را ضعيف مىشمرده و ابو حاتم گفته حديث وى استوار نيست و سست است حديثهايى از زبان ابن زحر - علىّ بن يزيد - روايت كرده كه نمىدانم آفت خودش به آنها خورده يا آفت علىّ بن زيد . و آجرى گويد : ابو داود گفته گمان بر آن است كه آفت از سوى علىّ بن يزيد بوده . و نسايى گويد : حديث وى سست و خودش بىارزش است . و ابن عدى گويد : گزارشهاى او از ابن زحر را شايستهء پرهيز مىدانند و نشانههاى سستى در گزارش وى آشكار است « 3 » .
2 - عبيد اللّه بن زحر افريقى . چنانچه در الميزان آمده همه در سستى احاديث وى همداستانند . احمد احاديث وى را سست مىشمرده . و ابن معين گفته او بىارزش است و همهء حديثهايش در ديدهء من ضعيف است . ابن مدينى گويد : حديثهاى او نكوهيده
هامش
( 1 ) . خطيب به اينگونه ضبط كرده و درست آن يزيد است .
( 2 ) . تاريخ ، خطيب بغدادى : 14 / 78 ؛ و نيز حكيم ترمذى هم در نوادر الاصول 288 روايت كرده است .
( 3 ) . ميزان الاعتدال : 3 / 174 ؛ تهذيب التهذيب : 10 / 171 .