و همچنين از زبان عايشه آورده كه فاطمه . . . تا آنجا كه گفته : ابو بكر سر باز زد از اينكه چيزى از آن را به فاطمه دهد ، پس فاطمه از اين جهت بر ابو بكر خشم گرفت و از او دورى گزيد و با وى سخن نگفت تا درگذشت و پس از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله شش ماه زنده مانده و چون درگذشت شوهرش على او را شبانه به خاك سپرد و خود بر او نماز گزارد و ابو بكر را خبر نكرد « 1 » .
- از روى چه انگيزهاى بايد شبانه به خاك سپرده شود جگرگوشهء پيامبر برگزيده ؟ و چرا بايد نشانى از آرامگاه او نماند ؟
خشم وى بدانجا رسيد كه سفارش كرد او را شبانه در خاك كنند و هيچكس بر او در نيايد و ابو بكر بر وى نماز نكند . پس شبانه او را به خاك سپردند و ابو بكر از آن آگاهى نيافت و على خود بر او نماز گزارد و همراه با اسماء بنت عميس او را غسل داد « 2 » .
بر بنياد آنچه در سيرهء حلبى آمده واقدى مىنويسد : نزد ما ثابت است كه على عليه السّلام خودش او را شبانه دفن كرد و بر وى نماز گزارد و عباس و فضل با او بودند و كسى ديگر را خبر نكردند « 3 » .
و هم ابن حجر در اصابة و زرقانى در شرح مواهب مىنويسند : واقدى از طريق شعبى آورده است كه ابو بكر بر فاطمه نماز گزارد و اين حديث هم ضعيف است و هم اسنادش گسيختگى دارد « 4 » . و نيز برخى از متروكان از مالك و او از جعفر بن محمّد و او از پدرش مانند حديث بالا را روايت كردهاند ، ولى دار قطنى و ابن عدى سخن آنان را بىپايه
هامش
( 1 ) . صحيح بخرى بخش غزوات ، باب غزوهء خيبر : 6 / 196 ؛ و نيز رك : صحيح مسلم : 2 / 72 ؛ مسند احمد :
1 / 6 و 9 ؛ تاريخ طبرى : 3 / 202 ؛ مشكل الاثار ، طحاوى : 1 / 48 ؛ سنن بيهقى : 6 / 300 - 301 و كفاية الطالب 226 ؛ تاريخ ابن كثير : 5 / 285 و در 6 / 333 نيز مىنويسد : فاطمه تا واپسين دم از زندگىاش ابو بكر را دشمن مىداشت ؛ تاريخ الخميس ، دياربكرى : 2 / 193 كه گزارش را به همان عبارت كه در صحيح بخارى و مسلم بوده آورده است .
( 2 ) . طبقات ابن سعد ، رسائل جاحظ 300 ؛ حلية الاولياء : 2 / 43 ؛ المستدرك حاكم : 3 / 163 ؛ طرح التثريب 1 / 150 ؛ اسد الغابة : 5 / 254 ؛ الاستيعاب : 2 / 751 ؛ مقتل خوارزمى : 1 / 83 ؛ ارشاد السارى ، قسطلانى :
6 / 362 ؛ الاصابة : 4 / 378 و 380 ؛ تاريخ الخميس : 1 / 313 .
( 3 ) . السيرة الحلبية : 3 / 390 .
( 4 ) . الاصابة : 4 / 379 ؛ شرح مواهب : 3 / 207 .