برنامهاش خواستهء او را برآورده آنچه را بايد و شايد به او بپردازد آنگاه در هنگامى كه با ديگران رفتار و گفتارى به اينگونه پيش گرفتند فاطمه عليها السّلام سزاوارتر بود كه سخن او را دربارهء آنچه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله براى او نهاده بود بپذيرند .
امير المؤمنين به مبارك طبرى نوشت و بفرمود تا آنچه را در ميان مرزهاى فدك جاى دارد با همهء كشتزارهاى « 1 » وابسته و نيز كاركنان آن از بندگان و فرآوردهها و درآمدها و جز آن را برگرداند به بازماندگان فاطمه دختر رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و بسپارد بهدست محمّد پسر يحيى پسر حسين پسر زيد پسر على پسر على بن ابى طالب و بهدست محمّد پسر عبد اللّه پسر حسن پسر على پسر حسين پسر على بن ابى طالب ، زيرا امير المؤمنين آندو را براى سرپرستى اين كار برگماشت تا به بهره رسانى به كسانى كه شايستهء آنند برخيزاند .
اين را از انديشهء امير المؤمنين شما روا از آنچه خداوند براى فرمانبرى از خويش به دلش انداخته و كامروايش گردانيده است كه بهدرگاه او و رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله نزديكى جويد .
مبارك طبرى را نيز از سوى خويش آگاهى ده و برنامهاى كه پيشتر با وى داشتى اكنون با محمّد بن يحيى و محمّد بن عبد اللّه دنبال كن و آندو را يارى ده تا اگر خدا خواهد فدك روى بهآبادانى و بهسازى رود و درآمد و فرآوردههاى آن فزونى گيرد . بدرود !
در روز چهارشنبه دو شب از ذى قعدهء سال 210 هجرى گذشته اين نامه را نگاشته آمده است .
11 - و چون المتوكل على اللّه به پادشاهى رسيد دستور داد آن را پس گرفتند تا درآمد آن را به همان هزينههايى كه پيش از مأمون مىرسيد برسانند « 2 » .
گزارش ابو بكر كه با قرآن و سنت پيامبر ناسازگار بود با هيچيك از زمينههاى بالا نيز
هامش
( 1 ) . اين واژه را در برابر « حقولها » نهاديم كه در اعلام النساء آمده هرچند نگارندهء الغدير بهجاى آن « حقوقها » نوشته است .
( 2 ) . رك : فتوح البلدان بلاذرى 39 - 41 ؛ تاريخ يعقوبى : 3 / 48 العقد الفريد : 2 / 323 ؛ معجم البلدان : 6 / 344 ؛ تاريخ ابن كثير 9 / 200 و اين نگارنده دستبردى نيز به گزارش زده و انگيزهء نادرست وى را در همان خوى و سرشتى بايد جست كه « نيش عقرب نه از ره كين است » ؛ شرح ابن ابى الحديد 4 / 103 ؛ تاريخ الخلفاء سيوطى 154 ؛ جمهرة رسائل العرب 3 / 510 ؛ اعلام النساء 3 / 1211 .