572 - محمد بن فضل يعقوبى واعظ ( م 617 ) ، كذاب و در هم آميختگى احاديثش آشكار است . « 1 »
573 - محمد بن قاسم ، ابو بكر بلخى . وى حديث مىساخته است . « 2 »
574 - محمد بن قاسم ، ابو جعفر طالقانى ، كذاب ، خبيث و از مرجئه است . او به نفع مذهبش حديث مىساخته است . « 3 »
575 - محمد بن مجيب ثقفى صائغ كوفى . وى در بغداد سكونت داشته و كذاب و دشمن خدا و فراموشكار در حديث بوده است . « 4 »
576 - محمد بن مجيب ، ابو همام قرشى ، كذاب بوده و نسيان در حديث داشته است . « 5 »
577 - محمد بن محرم ، كذاب است . « 6 »
578 - محمد بن محصن اسدى . وى مورد اعتماد نيست و متروك الحديث و كذاب و حديث ساز است . « 7 »
579 - حافظ محمد بن محمد جرجانى وكيل ، ابو الحسين نضله ( م 368 يا 378 ) . وى مطالب نادرست را از شيوخ گمنام روايت كرده و كسى آنها را مورد توجّه قرار نداده است . آنگاه علماى حديث آنها را انكار كرده و او را تكذيب نمودهاند و ابو سعيد نقاش هم قسم خورده كه او حديث ساز بوده است . « 8 »
580 - محمد بن محمد بن عبد الرحمن ، ابو الفتح خشّاب ثعلبى . وى كسى است كه در دروغگويى و تخيلات و وضع حديث به دو مثل زده مىشد و شراب خوار نيز بوده است .
هامش
( 1 ) . لسان الميزان : 5 / 342 .
( 2 ) . اللئالى المصنوعة : 2 / 222 .
( 3 ) . همان : 1 / 21 و 2 / 102 ، 171 ، 234 .
( 4 ) . تاريخ بغداد : 3 / 298 ؛ ميزان الاعتدال : 3 / 128 ؛ اللئالى المصنوعة : 1 / 165 .
( 5 ) . مجمع الزوائد : 9 / 51 ؛ اللئالى المصنوعة : 1 / 115 .
( 6 ) . اللئالى المصنوعة : 2 / 61 .
( 7 ) . ميزان الاعتدال : 3 / 129 ؛ تذكرة الموضوعات 93 ؛ تهذيب التهذيب : 9 / 430 ؛ اللئالى المصنوعة :
2 / 109 .
( 8 ) . طبقات الحفاظ : 3 / 181 .