أَعْلَمُ بِما وَضَعَتْ
« 1 » مىگويد : استادمان ابو الحسن على بن عيسى نحوى ، شاگرد ويژهء ابو على فارسى مىفرمود : و من علم نحو را ابتدا بر او قرائت كردم ، پيش از آنكه بر استاد ديگرم ابو الفتح عثمان بن جنى قرائت كنم . كتاب مختصر ابن جرمى و قسمتى از كتاب ايضاح ابو على فارسى را هم بر او خواندم ، با مقدمهاى كه خودش به عنوان مدخل و درس آمادگى علم نحو به من ديكته و املا مىنمود و نيز كتاب عروض ابو اسحاق زجاج ، و قوافى ابو الحسن اخفش را نزد او تعليم گرفتم .
9 - قاضى عبد الجبار ، ابو الحسن بن احمد شافعى معتزلى . چنان كه در المجازات النبوية آمده ، نزد او هم قرائت اخبار و حديث داشته است .
10 - ابو بكر ، محمد بن موسى خوارزمى كه نزد او فقه تعليم گرفته است . « 2 »
11 - ابو حفص ، عمر بن ابراهيم بن احمد كنانى كه از او حديث روايت كرده است . « 3 »
12 - ابو القاسم ، عيسى بن على بن عيسى بن داود بن جراح كه استاد حديث او بوده است . « 4 »
13 - ابو محمد ، عبد اللّه بن محمد اسدى اكفانى .
14 - ابو اسحاق ، ابراهيم بن احمد بن محمد طبرى ، فقيه مالكى . در اوايل جوانى نزد او تعليم يافته ، چنان كه در منتظم ابن جوزى و غير آن آمده است .
شاگردان و راويان
جمعى از نامآوران شيعه و پرچمداران مذهب عامه از او روايت كردهاند ، از جمله :
1 - شيخ الطائفه ابو جعفر ، محمد بن حسن طوسى ( م 460 ) .
2 - شيخ جعفر بن محمد دوريستى .
3 - شيخ ابو عبد اللّه ، محمد بن على حلوانى ، چنان كه در اجازات آمده است .
4 - قاضى ابو المعالى ، احمد بن على بن قدامه ( م 486 ) ، چنان كه در اجازات بزرگان مذهب آمده است .
هامش
( 1 ) . آل عمران 3 / 36 .
( 2 ) . المجازات النبوية 92 .
( 3 ) . همان 155 .
( 4 ) . همان 153 .