و على پيمان برادرى افكند و احاديث فراوانى بدين مضمون رسيده كه هيچكدامشان صحيح نيست ، زيرا اسناد همه ضعيف و متون آنها ركيك و نامعقول است . ( 7 / 223 )
وى نيز در همان كتاب روايت را از طريق حاكم نقل كرده ، آنگاه چنين مىگويد :
صحت اين حديث محل تأمل است . ( 7 / 335 )
پاسخ : خوانندهء محترمى كه به كتاب ما مراجعه كند « 1 » و بر طرق فراوان حديث كه همه صحيح و رجالش مورد وثوقند ، واقف گردد و اتفاق ائمهء حديث و ارباب سير و حفاظ احاديث را بر نقل و تصحيح اين حديث ، بداند ، بىارزشى گفتار اين مرد و ميزان سقوط سخنش را از درجهء صدق خواهد دانست و متوجه مىشود تأمل و ترديد در حديثى كه هيچگونه جاى تأمّل و ترديد ندارد ، از انگيزهها و تمايلات ضد اهل بيتى ابن كثير و از ريشههاى تربيت اموى او در پايتخت امويان سرچشمه مىگيرد و از تحريكات هواپرستانهء آنان آب مىخورد . همين عوامل است كه پيوسته او را در پذيرا شدن حقايق مربوط به مناقب و فضايل پيشواى مورد اتفاق امت بعد از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله دچار عيبجويى و ترديد كرده است . شما هم بايد او را با هواپرستىاش به حال خود بگذاريد .
2 - حديث طير مشوى يا مرغ بريان را كه هم متواتر و هم صحيح است و صحت و تواترش را پيشوايان حديث پذيرفتهاند ، نقل كرده و خود را از اعتراف به اين حقيقت ، با اين سخن رهانيده است كه خلاصه در دل از صحت اين حديث با همهء طرق فراوانى كه دارد ، تأمل و ترديد است ، و خدا داناتر است . ( 7 / 353 )
پاسخ : دلى كه هنوز در اين حديث تأمل داشته باشد ، خدا بر آن مهر زده است ، و گرنه چرا بايد با وجود همهء شرايط صحت ، در آن تأمل و ترديد كرد ؟ اين مطلب كه انسانى نزد پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله از همهء امت محبوبتر باشد ، چيز تازهاى نيست و كسى حق ندارد كه بر محبوب پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله - هركس كه باشد - ايراد و اعتراضى بنمايد ، تا چه رسد كه آنكس شخصيت بزرگوارى چون امير المؤمنين عليه السّلام با همهء سوابق و فضايل درخشانش باشد ، شخصيتى كه نفس نفيس پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و پسر عم و برادر او در ميان همهء مردم بود .
هامش
( 1 ) . رك : الغدير ( متن عربى / چ 5 ) : 3 / 112 - 125 ، 174 .