است ، نسفى در تفسير خود « 1 » گويد : مراد از اين لفظ جمع ، يكى است ، يا او را پيروانى بوده است كه مانند او تأخير و درنگ مىكردند و خازن گويد : از لفظ عام ارادهء خاصّ شده است .
ابن مردويه به اسنادش از ابو رافع آورده است كه نبىّ اكرم صلّى اللّه عليه و آله على را با عدهاى به دنبال ابو سفيان فرستاد ، مردى از اعراب خزاعه آنان را ديد و گفت : قوم بر عليه شما دست به اتّحاد زدهاند . گفتند : خدا ما را بسنده است و چه نيكو ياورى است ، آنگاه اين آيه دربارهء آنها نازل شد . « 2 »
15 -
يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ
« 3 » : از تو دربارهء كلاله ( خواهران و برادران ) اظهارنظر مىخواهند ، بگو خداى نظر مىدهد . اين آيه دربارهء جابر بن عبد اللّه انصارى نازل شده است . او بود كه اظهارنظر مىخواست و مىگفت كه اين آيه دربارهء من نازل شده است . « 4 »
16 -
يَسْئَلُونَكَ ما ذا يُنْفِقُونَ قُلْ ما أَنْفَقْتُمْ مِنْ خَيْرٍ
« 5 » : از تو مىپرسند چه چيز انفاق كنند ؟ بگو : آنچه از مال خود انفاق مىكنيد . اين آيه دربارهء عمرو بن جموح كه پيرمردى بزرگ و ثروتمند بود و گفت : يا رسول اللّه ! چه چيز بهتر است كه تصدق كنيم ؟ و بر چه كسى انفاق نماييم ؟ نازل شد . « 6 »
17 -
وَ هُمْ يَنْهَوْنَ عَنْهُ وَ يَنْأَوْنَ عَنْهُ
« 7 » : كفّار مردم را از پيروى پيامبر نهى مىنمايند و خود از او دورى مىكنند . قوم را عقيده چنان است كه اين آيه دربارهء ابو طالب نازل شده و تفصيل آن را در همين كتاب بيان داشتهايم . « 8 »
هامش
( 1 ) . اين تفسير در حاشيهء تفسير خازن چاپ شده است . رك : تفسير خازن : 1 / 318 .
( 2 ) . تفسير قرطبى ؛ 4 / 279 ؛ تفسير ابن كثير : 1 / 430 ؛ تفسير خازن : 1 / 318 .
( 3 ) . نساء 4 / 176 .
( 4 ) . تفسير قرطبى : 6 / 28 ، تفسير خازن : 1 / 447 ؛ تفسير نسفى در حاشيهء تفسير خازن : 1 / 447 .
( 5 ) . بقرة 2 / 215 .
( 6 ) . تفسير قرطبى : 3 / 36 ؛ تفسير خازن : 1 / 148 .
( 7 ) . انعام 6 / 26 .
( 8 ) . رك : الغدير ( متن عربى / چ 5 ) : 8 / 3 .