افراد بسيارى از صحابه و تابعين از قيس روايت نمودهاند « 1 » كه بعضى از آنها به اين شرحند :
1 - انس بن مالك انصارى خادم رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله .
2 - بكر بن سوادة ، به طورى كه حديثى را در ملاهى از قيس روايت نموده است « 2 » .
3 - ثعلبة بن ابى مالك القرظى .
4 - عامر بن شراحيل الشعبى ( م 104 ) .
5 - عبد الرحمن بن ابى ليلى انصارى ، از ياران خاص امير المؤمنين و در جنگ جمل پرچمدار آن حضرت بود ، حجاج بن يوسف ثقفى آنقدر او را تازيانه زد كه شانههايش سياه گشت و در عين حال ناسزا به على نگفت و از او تبرى نجست ، ياران رسول خدا و صحابه خاص آن حضرت گرد او جمع شده و او برايشان حديث مىگفت و همگى ساكت نشسته و گوش فرامىدادند . عبد اللّه حارث گويد : گمان نمىكنم زنها بتوانند فرزندى همچون او بزايند .
ابن معين و عجلى و عدهاى ديگر او را موثق دانستهاند . وى در سال 81 يا 2 يا 3 يا 6 ديده از جهان فرو بست و ابن خلكان « 3 » و بسيارى از تاريخنويسان شرح حال او را نگاشتهاند .
6 - عبد اللّه بن مالك جيشانى ( م 77 ) و ابن حجر شرح حال او را آورده و از گروهى نقل كرده كه او را ثقه دانستهاند . « 4 » مرثد گويد : او در بين مردم مصر از همه عابدتر و پرهيزگارتر بود ، وى از امير المؤمنين و عمر و ابى ذر و معاذ بن جبل و عقبة روايت مىكرده است .
7 - ابو عبد اللّه عروة بن زبير بن عوام اسدى مدنى .
8 - ابو عمار عريب بن حميد همدانى . وى از امير المؤمنين و حذيفه و عمّار و ابى ميسرة روايت مىكرده است . احمد و ديگران او را ثقه و مورد اطمينان دانستهاند . « 5 »
هامش
( 1 ) . حلية الاولياء ؛ اسد الغابة : 4 / 215 ؛ الاصابة : 3 / 249 ؛ تهذيب التهذيب 8 / 396 .
( 2 ) . السنن الكبرى ، بيهقى : 10 / 222 .
( 3 ) . تاريخ ، ابن خلكان : 1 / 296 .
( 4 ) . تهذيب التهذيب ، ابن حجر : 5 / 380 .
( 5 ) . همان : 7 / 191 .