- پس چنين روايتى متواتر است و گروهى متواتر را به ده نفر محدود كردهاند و اين در نزد من نيكوتر است . « 1 »
اينها نظريّات مشهور اينان در حدّ تواتر است ، لكن هنگامى كه برخورد به حديث غدير كردند ، براى پذيرش آن حدّ و ميزان را به قدرى بالا مىبرند كه روايت يكصد و ده تن صحابى يا بيشتر به هرتعداد كه باشد ، به حدّى كه آنان در نظر گرفتهاند ، نمىرسد .
از غرائب و شگفتىهاى امروز مطلبى است كه احمد امين در كتاب خود آورده گويد :
حديث غدير را شيعه از براء بن عازب روايت كرده است « 2 » ، و تو مىدانى كه نصيب و سهم براء بن عازب از نقل و بررسى علماى اهل سنّت از بسيارى از روايات صحابه وافرتر و زيادتر است ، چه قبلا از نظر گذشت « 3 » كه متجاوز از چهل مرد از برجستگان ايشان حديث را با بررسى و دقت در سند از براء بن عازب روايت كردهاند كه در ميانشان شخصيتهايى چون احمد و ابن ماجه و ترمذى و نسائى و ابن ابى شيبه و نظاير آنان وجود دارند و تمامى اسنادهاى آن صحيح است و رجال آن همگى ثقه هستند ، ليكن احمد امين چنين پسنديده كه اين روايت فقط منسوب به شيعه باشد تا از صلاحيت استدلال ساقط شود .
بلى اين سخن احمد امين در ميان ساير سخنان ساختگى و بىاساسش كه در صفحات فجر الاسلام و ضحى الاسلام و ظهر الاسلام آمده ، تازگى و غرابتى ندارد .
هامش
( 1 ) . الفيّة السيوطى فى علم الحديث 16 .
( 2 ) . ظهر الاسلام 194 .
( 3 ) . ر ك : الغدير ( متن عربى / چ 5 ) : 1 / 18 - 20 ، 272 - 283 .