شوكانى شرح حال او را ثبت كرده گويد : وى كسى است كه در جميع علوم اسلامى تسلّط و تبحّر يافته و اصول فقه و حديث و عربيّت و معانى و بيان و تفسير را مورد مطالعه و بررسى قرار داده و در تمامى آنها تفوق و برترى احراز كرده است . او تأليفاتى دارد كه مورد پسند و علاقهء علماست و به مطالب آنها احتجاج و استدلال مىنمايند و بىگمان وى در خور چنين مقامى است . سپس تأليفات او را برشمرده كه كتاب الابحاث المسدّدة فى الفنون المتعدّدة از جملهء آنهاست . « 1 » لفظ نامبرده دربارهء غدير ضمن گفتارى پيرامون سند حديث غدير خواهد آمد .
320 - ابراهيم بن محمّد بن محمّد كمال الدّين حنفى ، معروف به ابن حمزهء حرّانى دمشقى ( م 1120 ) .
مرادى شرح حال او را ثبت كرده گويد : نامبرده دانشمندى بزرگوار ، پيشوايى مشهور و محدّثى نحوى است كه از احترام فراوان برخوردار بود و به فضايل بسيار شهرت داشت . وى محدّثى سرشناس ، عالمى بلندپايه و سيّدى شريف و داراى حسب و نسب بود كه در دمشق متولّد شد و در همانجا نشو و نما كرد . سپس استادان او را در اخذ حديث و روايت ذكر كرده گويد : از اجازهاى به خطّ خودش دريافتم كه مشايخ و اساتيدش هشتاد نفر بودهاند . آنگاه به ذكر تأليفات و سال وفات او پرداخته است . « 2 » نامبرده حديث غدير را در البيان و التعريف آورده و حديث او قبلا از نظر گذشت . « 3 »
321 - ابو عبد اللّه ، محمّد بن عبد الباقى بن يوسف زرقانى مصرى مالكى كه در سال 1055 در مصر متولّد شده و به سال 1122 وفات يافته است .
وى آخرين محدّث برجسته در ديار مصر است كه در علوم مختلف تبحّر داشت .
مرادى شرح حال او را ثبت كرده و استادانش را نام برده و تأليفات گرانبهاى او را برشمرده است كه كتاب شرح المواهب اللدنيّة در هشت جلد ( چاپ بولاق ) و شرح الموطأ
هامش
( 1 ) . ر ك : البدر الطالع : 1 / 288 - 292 .
( 2 ) . ر ك : سلك الدرر : 1 / 22 - 24 .
( 3 ) . ر ك : الغدير ( متن عربى / چ 5 ) : 1 / 35 ، 48 .