ابو حيّان و ياقوت حموى و صفدى و ديگران او را ستودهاند . « 1 » نامبرده حديث غدير خم را در نديم الفريد روايت كرده كه لفظ آن را در احتجاج مأمون خليفهء عباسى بر فقها به حديث غدير خواهد آمد .
200 - قاضى ابو الحسن ، احمد بن حسين بن احمد ، معروف به ابن سمّاك بغدادى ( م 424 ) كه در سن نود و پنج سالگى وفات يافته است .
وى مرد بزرگى بود و در جامع منصور مجلس وعظى داشت كه در آن مجلس سخنرانى مىكرد . خطيب در تاريخش اين موضوع را ذكر كرده است . « 2 » نامبرده حديث نزول آيهء اكمال دين را دربارهء على عليه السّلام روايت نموده است .
201 - ابو اسحاق ، احمد بن محمّد بن ابراهيم ثعلبى نيشابورى ( م 427 يا 437 ) كه مفسّرى مشهور است .
ابن خلكان در تاريخش شرح حال او را ثبت كرده گويد : نامبرده در علم تفسير يگانه عصر و زمان خود بود و تفسير كبير را كه برتر از ساير تفاسير است ، تصنيف كرده « 3 » فارسى در تاريخ نيشابور او را نام برده گويد : ثعلبى آنچه نقل مىكند ، صحيح و مورد وثوق و اعتماد است . او به نقل حديث از ابو طاهر بن خزيمه و امام ابو بكر بن مهران مقرى پرداخته و احاديث فراوان و استادان بسيار داشته است . در تفسير خود الكشف و البيان حديث نزول آيهء تبليغ و حديث نزول آيهء سأل سائل « 4 » را پيرامون واقعهء غدير با بررسى در اسناد آن روايت نموده است .
202 - ابو محمّد ، عبد اللّه بن على بن محمّد بن بشران كه در سال 355 متولد شده و به سال 429 وفات يافته است .
شيخ خطيب بغدادى در تاريخش گويد : من به نقل حديث از او پرداختم و رواياتى را كه وى با شنيدن از اساتيد و مشايخ خود نقل كرده ، همه صحيح است . « 5 » حديث او در
هامش
( 1 ) . ر ك : الامتاع و المؤانسة : 1 / 35 ؛ معجم الادباء : 5 / 5 - 19 ؛ الوافى بالوفيات : 2 / 269 .
( 2 ) . تاريخ بغداد : 4 / 110 .
( 3 ) . وفيات الاعيان : 1 / 22 .
( 4 ) . معارج 70 / 1 .
( 5 ) . تاريخ بغداد : 10 / 14 .