خلق در تشريع است كه به همين دليل رسالت و تشريع قطع مىشود اما ولايت كه نوعى نبوت است و ابن عربى آن را « نبوت تحقيق » و « نبوت عامه » ناميده است هرگز قطع نمىشود چه اينكه ديدگاه عرفانى هميشه يك انسان كامل به عنوان « كون جامع » و مظهر اسم اللّه در قلهء وجودى و رأس هرم كائنات قرار دارد تا واسطهء در فيض قرار گيرد و تا جهان باشد ولايت خواهد بود و جهان تا زمانى كه ولىّ است خواهد بود قيصرى مىگويد :
« از آنجا كه ولايت مطلقه و مقيده هر دو طالب ظهورند و از آنجا كه انبياء مظهر ولايت نبودند بلكه به اقتضاى اسم الظاهر همهء انبياء مظهر نبوت بودند در نتيجه ولايت همهء پيامبران پيشين را امت محمدى به ارث برد يعنى ولايت همهء پيامبران بعد از ختم نبوت در امت محمد صلّى اللّه عليه و آله ظهور خواهد كرد . » « 1 »
هامش
( 1 ) . قيصرى ، داود ، مقدمات شرح فصوص و تائيه ، بحث ختم خلافت .