از كجا آغاز كند ؟
چه منازل و مراحلى بايد پيموده شود ؟
وظائف سالك در مقامات و منازل سلوكى به تناسب هر منزل چيست ؟
چه احوال ، اوقات و بارقه و واقعههايى رخ مىدهد ؟
معيار تشخيص كشف و شهود در عالم بيدارى و خواب چه چيزهايى هستند ؟
با مناظر منازل سلوكى چه رفتار و عملى داشته باشد ؟
آيا در طى طريقت الهى و مقامات سلوكى بايد انس و الفت با « انسان كامل » و صاحب « ولايتى » باشد يا نه ؟
اگر باشد چگونه باشد ؟
و راه و رسم منزلها چه چيزهايى هستند ؟
و پاسخ مىدهد كه از جمله كاركردهاى « عرفان عملى » پاسخگويى به مراحل عرفان و منازل سير و سلوك مىباشد و ما در اين وجيزه به مراحل و مقامات اشاراتى خواهيم داشت . ناگفته نماند در نگاه عرفا انسان هماره مسافرى است كه شتابان به سوى مقصد در حركت است و واژههايى چون سفر ، هجرت ، اسفار اربعه ، لطائف سبعه ، اطوار سبعه ، مقامات هفتگانه ، « 1 » چهلگانه ، صد ميدان « 2 » و هزار منزل « 3 » مطرح شده است كه طرح منازل و اسفار بصورتهاى يادشده « اعتبارى » است بههرحال اندكى پيرامون « سير و سفر الى اللّه و آنگاه « مراحل و منازل » توضيحاتى را تقديم مىنمائيم :
« سفر » به معناى پيمايش مسافت و در عرفان توجه و رويكرد دل به خداى سبحان است چنانكه « ابن عربى » در تعريف آن آوردهاند : « ألسّفر عبارة عن القلب إذا أخذ فى
هامش
( 1 ) . منطق الطير .
( 2 ) . منازل السائرين ، مقدمه ص 12 .
( 3 ) . همان .