و همچنين از آنجا كه در روز قيامت به نصرت هيچ ناصرى نمىرسند ، ناگزير حالتى خواهند داشت كه دلهاى اهل محشر از آنها متنفر و منزجر خواهد بود ، و مردم از ايشان خواهند گريخت ، و احدى نزديك ايشان نمىشود ، و اين همان معناى قبح و زشترويى است ، كه خداى تعالى در كلام مجيدش در باره اشخاصى كه منظر آنان قبيح است در مواردى بسيار اشاره فرموده است .
بحث روايتى
در مجمع البيان آمده كه : واحدى به سند خود از ابن عباس روايت كرده كه گفت :
شخصى از رسول خدا ( ص ) پرسيد : كداميك از دو مدت را موسى براى شعيب به سر رسانيد ؟ فرمود مدت دور تر و بيشتر را « 1 » .
مؤلف : در معناى اين حديث روايتى را هم به سند خود از ابى ذر از آن جناب آورده .
و در الدر المنثور است كه : ابن مردويه ، از مقسم ، روايت كرده كه گفت : من حسن بن على بن ابى طالب ( رضى اللَّه عنه ) را ديدم ، و از او پرسيدم : موسى كدام يك از دو مدت را براى شعيب انجام داد رسانيد ؟ اولى را يا دومى را ؟ فرمود : دومى را « 2 » .
و در مجمع البيان است كه : ابو بصير از امام باقر ( ع ) روايت كرده كه فرمود : بعد از آنكه موسى مدت را به سر برد خانواده اش را برداشت تا به طرف خانه رود ، راه را گم كرد ، و آتشى ديد ، به اهل بيتش گفت : اينجا باشيد كه من آتشى مىبينم « 3 » .
و از كتاب طب الأئمه به سند خود از جابر جعفى از امام باقر ( ع ) روايت كرده كه در ضمن حديثى فرمود : مقصود از كلمه * ( « مِنْ غَيْرِ سُوءٍ » ) * ، در آيه « وَأَدْخِلْ يَدَكَ فِي جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضاءَ مِنْ غَيْرِ سُوءٍ » بدون مرض برص است « 4 » .
و در تفسير قمى در ذيل آيه « فَرَدَدْناه إِلى أُمِّه . . . » از راوى نقل كرده كه گفت : به امام ابى جعفر ( ع ) عرضه داشتم : موسى چند روز از مادرش غايب شد ؟ تا خداى عز و جل دوباره او را به وى برگردانيد ؟ فرمود : سه روز .
هامش
( 1 ) مجمع البيان ، ج 7 ، ص 250 .
( 2 ) الدر المنثور ، ج 5 ، ص 125 .
( 3 ) مجمع البيان ، ج 7 ، ص 250 .
( 4 ) طب الأئمه ، ص 55 ( ط نجف ) اثر ابى عتاب عبد اللَّه بن سابور .