يعنى داده شدن حكم و علم و نيز در باره احسان در چند جا از اين كتاب بحث كرديم .
بحث روايتى
در الدر المنثور است كه ابن ابى شيبه ، ابن منذر ، و ابن ابى حاتم ، از على بن ابى طالب ( ع ) ، روايت كردهاند كه در ذيل آيه * ( « وَنُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الأَرْضِ » ) * ، فرموده : « مستضعفين فى الارض » عبارتند از : يوسف و فرزندانش « 1 » .
مؤلف : شايد مراد همان بنى اسرائيل باشند و گر نه ظهور آيه در خلاف معناى مزبور روشن است .
و در معانى الاخبار به سند خود از محمد بن سنان ، از مفضل بن عمر ، روايت كرده كه گفت : از امام صادق ( ع ) شنيدم ، مىفرمود : رسول خدا ( ص ) نگاهى به على و حسن و حسين ( ع ) كرد و گريست و فرمود : شما بعد از من مستضعف خواهيد شد ، مفضل مىگويد عرضه داشتم معناى اين كلام رسول خدا ( ص ) چيست ؟ فرمود : معنايش اين است كه : بعد از من شما اماميد ، چون خداوند عز و جل مىفرمايد : * ( « وَنُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوارِثِينَ » ) * . پس اين آيه تا روز قيامت در باره ما جريان دارد و اين پيشوايى تا روز قيامت در ما جارى است « 2 » .
مؤلف : در اين كه آيه مذكور در باره ائمه اهل بيت ( ع ) است ، روايات بسيارى از طريق شيعه رسيده است ، و از اين روايت برمىآيد كه همه روايات اين باب از قبيل جرى و تطبيق مصداق بر كلى است .
و در نهج البلاغه فرموده : دنيا بعد از همه سركشىهايش سرانجام زير بار ما خواهد رفت و رو به ما خواهد نمود همانند شترى كه در آغاز بچه خود را شير نمىدهد و لگدپرانى مىكند و سرانجام به وى ميل و عطوفت مىكند آن گاه اين آيه را تلاوت فرمود : * ( « وَنُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوارِثِينَ » ) * « 3 » .
و در تفسير قمى در ذيل آيه * ( « وَأَوْحَيْنا إِلى أُمِّ مُوسى . . . » ) * گفته ، پدرم از حسن بن
هامش
( 1 ) الدر المنثور ، ج 5 ، ص 120 .
( 2 ) معانى الاخبار ، ص 79 .
( 3 ) نهج البلاغه صبحى الصالح ، ص 506 .