- و خلاصه پرده ماديتشان كنار رود - آن وقت است كه عالم ملائكه را مىبينند ، هم چنان كه قرآن كريم فرموده است : « لَقَدْ كُنْتَ فِي غَفْلَةٍ مِنْ هذا فَكَشَفْنا عَنْكَ غِطاءَكَ فَبَصَرُكَ الْيَوْمَ حَدِيدٌ » « 1 » و اين عالم همان عالمى است كه نسبت به اين عالم بشرى آخرت ناميده مىشود .
پس از آنچه گذشت روشن گرديد كه ظهور عالم ملائكه براى مردمى كه در بند ماده هستند موقوف بر اين است كه ظرف وجودشان مبدل گردد ، يعنى با مردن از دنيا به آخرت منتقل شوند . چيزى كه در اين جا مىخواهيم خاطر نشان سازيم اين است كه در همين دنيا هم قبل از اين انتقال ممكن است ظهور چنين عالمى براى كسى صورت بندد و ملائكه نيز براى او ظاهر شوند ، هم چنان كه بندگان برگزيده خدا و اولياى او كه از پليدى گناهان پاك و همواره ملازم ساحت قرب خدايند در همين دنيا عالم غيب را مىبينند ، با اينكه خود در عالم شهادتند - مانند انبياء ( ع ) .
و شايد همين معنايى كه گفتيم مراد آيه * ( « ما نُنَزِّلُ الْمَلائِكَةَ إِلَّا بِالْحَقِّ وَما كانُوا إِذاً مُنْظَرِينَ » ) * باشد ، چون اگر مشركين پيشنهاد نازل شدن ملائكه را دادند ، براى اين بوده كه آنان را در صورت اصليشان ببينند تا پس از ديدن ، دعوت رسول خدا ( ص ) را تصديق كنند و اين پيشنهاد جز با مردنشان عملى نمىشود .
هم چنان كه قرآن كريم فرموده : « وَقالَ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنا لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْنَا الْمَلائِكَةُ . . . يَوْمَ يَرَوْنَ الْمَلائِكَةَ لا بُشْرى يَوْمَئِذٍ لِلْمُجْرِمِينَ وَيَقُولُونَ حِجْراً مَحْجُوراً وَقَدِمْنا إِلى ما عَمِلُوا مِنْ عَمَلٍ فَجَعَلْناه هَباءً مَنْثُوراً » « 2 » .
و هر دوى اين معانى در آيه « وَقالُوا لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْه مَلَكٌ وَلَوْ أَنْزَلْنا مَلَكاً لَقُضِيَ الأَمْرُ ثُمَّ لا يُنْظَرُونَ وَلَوْ جَعَلْناه مَلَكاً لَجَعَلْناه رَجُلًا وَلَلَبَسْنا عَلَيْهِمْ ما يَلْبِسُونَ » « 3 » جمع شده ، خداى تعالى
هامش
( 1 ) تو از اين عالم در غفلت بودى ، ما پرده ات را كنار زديم ، اينك ديدگانت تيز شده است .
سوره ق ، آيه 22 .
( 2 ) و آنان كه اميد ديدار ما را نداشتند گفتند چرا ملائكه بر ما نازل نگرديد . . . روزى كه ملائكه را مىبينند براى مجرمين در آن روز بشارتى نيست بلكه به آنها گويند محروم و ممنوع باشيد و ما توجه به اعمال فاسد بى خلوص و حقيقت آنها كرده و همه را باطل و نابود مىگردانيم . سوره فرقان ، آيات 21 - 23 .
( 3 ) و گفتند چرا فرشته اى بر او نازل نمىشود با اينكه اگر ما فرشته اى نازل كنيم كار ايشان يكسره خواهد شد و ديگر مهلت داده نمىشوند و اگر فرستاده خود را ملك قرار دهيم باز هم ناگزيريم او را به صورت مردى در آوريم و بر آنان همان لباس كه مردمان مىپوشند بپوشانيم . سوره انعام ، آيه 8 و 9 .