در سى و چند سوره به داستانهايش اشاره شده است و قرآن كريم اعتناى بيشترى به شرح زندگى آن حضرت نسبت به ساير انبياء دارد ، منتهى چيزى كه هست خداى تعالى در خصوص اين سوره سخن از آن جناب را بطور مجمل آورده و به اشاره اى اجمالى اكتفاء نموده است .
* ( « وَلَقَدْ أَرْسَلْنا مُوسى بِآياتِنا وَسُلْطانٍ مُبِينٍ » ) * حرف « باء » در كلمه « بآياتنا » براى مصاحبت آمده و آيه را چنين معنا مىدهد : « به تحقيق ما موسى را همراه با آيات خود فرستاديم » ، توضيح اينكه افرادى كه خداى تعالى به عنوان پيامبران و رسل مبعوث كرده و آنان را با آيات معجزه آسا تاييد نموده دو دستهاند : بعضى از آنان معجزه اى با خود نياوردند ولى هر زمان كه امتشان از آنان معجزه اى خواستهاند ، آن معجزه را آوردهاند مانند معجزه ناقه كه نبوت صالح را تاييد كرد ، و دسته ديگر در همان آغاز بعثتشان با معجزه اى معين مبعوث شدند مانند موسى و عيسى و محمد ( ع ) كما اينكه خداى تعالى در باره موسى ( ع ) مىفرمايد : « اذْهَبْ أَنْتَ وَأَخُوكَ بِآياتِي » « 1 » و در باره عيسى ( ع ) مىفرمايد : « وَرَسُولًا إِلى بَنِي إِسْرائِيلَ أَنِّي قَدْ جِئْتُكُمْ بِآيَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ . . . » « 2 » و در باره محمد ( ص ) فرموده : « هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَه بِالْهُدى » « 3 » .
و منظور از اين هدايت ، قرآن است به دليل اينكه در اول قرآن كريم در آغاز سوره بقره فرموده : « ذلِكَ الْكِتابُ لا رَيْبَ فِيه هُدىً لِلْمُتَّقِينَ » « 4 » . و نيز فرموده : « وَاتَّبَعُوا النُّورَ الَّذِي أُنْزِلَ مَعَه » « 5 » .
بنا بر اين موسى ( ع ) رسولى است كه همراه با آيات و سلطانى ( برهانى ) روشنگر فرستاده شده بود ، و روشن است كه مراد از اين آيات ، امور خارق العاده اى است كه به دست وى جارى مىشود ، دليل بر اين معنا هم داستانهايى است كه از آن جناب در قرآن كريم آمده است .
و اما منظور از كلمه « سلطان » آن برهان و حجتى است كه بگومگو را قطع كرده و بر عقول و افهام مردم تسلط پيدا مىكند ، بنا بر اين كلمه « سلطان » ، هم شامل معجزه مىشود و هم
هامش
( 1 ) تو و برادرت همراه با معجزات من نزد فرعون برويد . « سوره طه ، آيه 42 »
( 2 ) در حالى كه فرستاده اى است از جانب خداى تعالى بسوى بنى اسرائيل به اينكه من به آيات و معجزه اى از ناحيه پروردگارتان بسوى شما آمدهام . . . « سوره آل عمران ، آيه 49 »
( 3 ) خداى تعالى كسى است كه رسول خود را همراه با هدايت فرستاده . « سوره صف ، آيه 9 »
( 4 ) اين كتاب در حالى كه هدايت براى متقيان است شكى در آن نيست . « سوره بقره ، آيه 2 »
( 5 ) و پيروى كنيد آن نورى را كه با او نازل شده . « سوره اعراف ، آيه 157 »