از آيه مورد بحث استفاده مىشود كه اولا كفار در هر جا و هر زمان كه اميد ايمان آوردن در آنها باشد معذب نمىشوند ، و بلا بر آنان نازل نمىشود ، وقتى عذاب نازل مىشود كه كفر در دلهاشان ملكه شده و پليدى شرك با خونشان عجين شده باشد ، بطورى كه ديگر هيچ اميدى به ايمان آوردنشان نباشد در اين هنگام است كه كلمه عذاب بر آنان محقق مىگردد .
و ثانيا نفرينى كه خداى تعالى در سوره نوح ، از نوح ( ع ) حكايت كرده كه گفت : « رَبِّ لا تَذَرْ عَلَى الأَرْضِ مِنَ الْكافِرِينَ دَيَّاراً إِنَّكَ إِنْ تَذَرْهُمْ يُضِلُّوا عِبادَكَ وَلا يَلِدُوا إِلَّا فاجِراً كَفَّاراً » « 1 » ، در زمانى واقع شده كه هنوز فرمان ساختن كشتى از ناحيه خداى تعالى صادر نشده بود ، و نيز بعد از خبر ياس آورى واقع شده كه خداى تعالى به او داده و فرمود : « و از اين به بعد ديگر منتظر ايمان آوردن كفار مباش » .
پس آيات سوره نوح نفرينى را حكايت مىكند كه بعد از تحقق مضمون آيه مورد بحث و قبل از تحقق مضمون آيه * ( « وَاصْنَعِ الْفُلْكَ ) * . . . * ( إِنَّهُمْ مُغْرَقُونَ » ) * واقع شده است .
براى اينكه نوح ( ع ) همانطور كه بعضى از دانشمندان گفتهاند - نمىدانسته كه كفار در آينده نيز ايمان نخواهند آورد ، و از طريق عقل نيز راهى به اين علم نداشته ، چون جزء غيبهاى عالم بوده و تنها راهى كه به اين علم و آگهى داشته طريق نقل بوده ، كه همان طريق وحى است پس نوح ( ع ) قبل از نفرين و درخواست عذاب ، از طريق وحى خداى تعالى به وى كه ديگر از كفار كسى ايمان نخواهد آورد آگاه شده كه نه خود كفار ايمان مىآورند و نه از نسلشان مؤمنى پديد مىآيد ، پس در حقيقت در دعايش همان مطلبى را كه به وى وحى شده بود ذكر كرد ، و عرضه داشت : پروردگارا ! از اين كفار و نسلشان ديگر مؤمنى نخواهد آمد . و وقتى كه خداى تعالى نفرينش را مستجاب كرد و خواست تا كفار را هلاك كند ، دستورش داد تا كشتى و سفينه اى بسازد و به كفار خبر دهد كه بطور حتم غرق خواهند شد .
* ( « وَاصْنَعِ الْفُلْكَ بِأَعْيُنِنا وَوَحْيِنا وَلا تُخاطِبْنِي فِي الَّذِينَ ظَلَمُوا إِنَّهُمْ مُغْرَقُونَ » ) * كلمه « فلك » - به ضمه فاء - به معناى سفينه است ، چه يك سفينه و چه چند سفينه ، به خلاف كلمه « سفينه » كه به معناى يك كشتى است ، و در مورد چند كشتى مىگوييم :
« سفن » ، و كلمه « أعين » جمع قله عين است .
هامش
( 1 ) پروردگارا ! احدى از كافران را بر روى زمين باقى مگذار ، كه اگر آنان را باقى بگذارى بندگانت را گمراه مىكنند ، و اولاد آنان هم جز افرادى فاجر و كافر بيش نيستند . « سوره نوح ، آيه 26 و 27 »