نمىتوانست بسر ببرد ، و سود و زيان خود را جز به راهنمايى خداوند تشخيص نمىداد . پس ابليس بر او در آمد و گفت اگر تو و همسرت از اين درخت بخوريد فرشته خواهيد شد و براى هميشه در بهشت خواهيد زيست ، و اگر نخوريد خداوند بيرونتان خواهد كرد ، آن گاه قسم خورد كه خيرخواه آنان است ، هم چنان كه خداى تعالى از وى چنين نقل مىكند : * ( « ما نَهاكُما رَبُّكُما عَنْ هذِه الشَّجَرَةِ إِلَّا أَنْ تَكُونا مَلَكَيْنِ أَوْ تَكُونا مِنَ الْخالِدِينَ وَقاسَمَهُما إِنِّي لَكُما لَمِنَ النَّاصِحِينَ » ) * .
آدم گفته او را پذيرفت و به اتفاق همسرش از آن درخت خورد و كارشان به آنجايى رسيد كه خداى تعالى فرمود : « فَبَدَتْ لَهُما سَوْآتُهُما » ، لباسهاى بهشتىشان از تن آنان فرو ريخت ، ناگزير از برگ درختان بهشتى خود را پوشانيدند ، و خداوند خطابشان كرد كه : * ( « ألَمْ أَنْهَكُما عَنْ تِلْكُمَا الشَّجَرَةِ وَأَقُلْ لَكُما إِنَّ الشَّيْطانَ لَكُما عَدُوٌّ مُبِينٌ ) * آيا به شما نگفتم كه از اين درخت نخوريد ؟ . . . » در جواب چنين عرض كردند : * ( « رَبَّنا ظَلَمْنا أَنْفُسَنا وَإِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَنا وَتَرْحَمْنا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرِينَ » ) * . خداوند در جوابشان چنين فرمود : * ( « اهْبِطُوا بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ وَلَكُمْ فِي الأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتاعٌ إِلى حِينٍ » ) * يعنى تا روز قيامت . « 1 »
در كافى از على بن ابراهيم از امام صادق ( ع ) روايت شده كه فرمود : پس از آنكه آدم از بهشت بيرون شد جبرئيل بر او نازل شد و گفت : مگر اين نبود كه خداوند تو را به دست خود آفريد و از روح خود در تو دميد و ملائكه را به سجده بر تو واداشت و كنيز خود حوا را همسرت كرد و در بهشت جاى داده همه آنها را بر تو مباح نمود ؟ و مگر اين نبود كه تو را رو به رو خطاب نمود و از خوردن آن درخت نهى كرد ؟ با اين حال چرا از آن خوردى و خداى تعالى را نافرمانى كردى ؟ آدم گفت چه كنم ، ابليس فريبم داد و قسم خورد كه من خيرخواه تو هستم ، و من كجا خيال مىكردم كه يكى از مخلوقات خدا به اسم خدا به دروغ سوگند ياد كند ؟ « 2 » مؤلف : در سوره بقره در ذيل آيات همين داستان تعداد ديگرى از روايات راجع به آن نقل شد ، و به زودى در جاى مناسب باز هم تعدادى از آن روايات نقل خواهد شد - ان شاء اللَّه تعالى - .
در تفسير قمى از امام صادق ( ع ) حديثى روايت شده كه آن جناب در ضمن آن حديث اين داستان را چنين نقل كردهاند : سپس ابليس گفت : پروردگارا آيا با اينكه تو خداوند
هامش
( 1 ) تفسير قمى ج 1 ص 43
( 2 ) كافى و تفسير قمى ص 225 و ايضا ص 44 - 43