و اعتقاد خود آنان بوده ، نه اينكه مخلوق بودن آنان و خالقيت خداى سبحان را انكار كرده باشد .
* ( « قالَ سَنُقَتِّلُ أَبْناءَهُمْ وَنَسْتَحْيِي نِساءَهُمْ وَإِنَّا فَوْقَهُمْ قاهِرُونَ » ) * اين جمله وعده اى است كه فرعون به كرسىنشينان خود داده ، و آنان را به اين معنا دلخوش كرده كه به زودى همان سختگيريها و عذابى كه در باره بنى اسرائيل داشت از سر مىگيرد ، پسران آنان را مىكشد و دخترانشان را براى كلفتى و خدمتگزارى قبطيان زنده مىگذارد ، و در آخر هم براى فرو نشاندن خشم و از بين بردن اضطراب درونى آنان اضافه كرده است كه : « ما مسلط و قاهر بر ايشانيم » .
* ( « قالَ مُوسى لِقَوْمِه اسْتَعِينُوا بِاللَّه وَاصْبِرُوا . . . » ) *
موسى ( ع ) در اين جمله بنى اسرائيل را بر قيام و شورش عليه فرعون بر مىانگيزد و آنان را به استمداد و استعانت از خداى تعالى در رسيدن به هدف كه همان رهايى از اسارت و بندگى فرعون است توصيه مىنمايد ، و آنان را به صبر در برابر شدايدى كه فرعون خط نشان آن را مىكشد سفارش مىكند . آرى ، صبر در برابر شدايد راهنماى به سوى خير و پيشتاز فرج و نجات است . موسى ( ع ) در آخر كلام خود با جمله * ( « إِنَّ الأَرْضَ لِلَّه يُورِثُها مَنْ يَشاءُ » ) * گفتار خود را تعليل مىكند .
و حاصل اين تعليل اين است كه : اگر من اين نويد را مىدهم براى اين است كه فرعون مالك زمين نيست تا آن را به هر كس بخواهد بدهد و از هر كس بخواهد بگيرد ، بلكه زمين ملك خداى سبحان است ، او است كه به هر كس بخواهد ملك و سلطنت در زمين را مىدهد ، و سنت او هم بر اين جريان دارد كه حسن عاقبت را به كسانى از بندگان خود اختصاص دهد كه از او بترسند ، و از او حساب ببرند ، بنا بر اين شما اى بنى اسرائيل ! اگر تقوا پيشه كنيد ، يعنى از خداى تعالى استعانت جسته و در راه او در شدايد صبر كنيد خداوند اين سرزمين را كه امروز در دست فرعونيان است به دست شما خواهد سپرد .
موسى ( ع ) به منظور فهماندن همين معنا دنباله كلام خود * ( « إِنَّ الأَرْضَ لِلَّه يُورِثُها مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِه » ) * اضافه كرد كه : * ( « وَالْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقِينَ » ) * ، و لفظ « عاقبة » در لغت به معناى دنباله هر چيز است ، هم چنان كه لفظ « البادئة » به معناى آن چيزى است كه هر عمل و يا هر چيزى به آن ابتداء و شروع مىشود .
و اگر بطور مطلق فرمود : « عاقبت از آن پرهيزكاران است » براى اين بود كه سنت الهى بر اين جريان دارد . آرى ، خداى تعالى نظام عالم را طورى قرار داده كه هر نوعى از انواع موجودات به منتهاى سيرى كه خداوند برايش معلوم كرده برسد ، و سعادت مقدر خود را نائل