پس از آنكه ابراهيم ( ع ) از آتش نجات يافت باز هدف خود را تعقيب نموده و شروع به دعوت به دين توحيد و دين حنيف نمود ، و عده كمى به وى ايمان آوردند . « 1 » قرآن كريم از آن جمله لوط و همسر ابراهيم ( ع ) را اسم مىبرد : اين بانو همان زنى است كه ابراهيم ( ع ) با او مهاجرت كرد و پيش از بيرون رفتن از سرزمين خود به اراضى مقدسه با او ازدواج كرده بود . « 2 »
ابراهيم ( ع ) و همراهانش در موقع بيرون شدن از وطن خود از قوم خود تبرى جسته و شخص او از آزر كه او را پدر ناميده بود و در واقع پدرش نبود « 3 » بيزارى جسته و به اتفاق همسرش و لوط به سوى ارض مقدس هجرت كردند ، باشد كه در آنجا بدون مزاحمت كسى و دور از اذيت و جفاى قومش به عبادت خداوند مشغول باشند . « 4 »
پس از اين دعا بود كه خداى تعالى او را با اينكه به حد شيخوخت و كهولت رسيده بود به تولد اسحاق و اسماعيل و از صلب اسحاق به يعقوب بشارت داد ، و پس از مدت كمى اسماعيل و بعد از او اسحاق به دنيا آمدند ، و خداوند - همانطورى كه وعده داده بود - بركت را در خود او و دو فرزندش و اولاد ايشان قرار داد و مباركشان ساخت .
ابراهيم ( ع ) به امر پروردگار خود به مكه ، كه دره اى عميق و بى آب و علف بود ، رفت و فرزند عزيزش اسماعيل را در سن شيرخوارگى در آن مكان مخوف منزل داده و خود به ارض مقدس مراجعت نمود . اسماعيل در اين سرزمين نشو و نما كرد ، و اعراب چادرنشين اطراف به دور او جمع شده و بدينوسيله خانه كعبه ساخته شد .
هامش
( 1 ) دليل بر ايمان گروهى از قوم ابراهيم ( ع ) اين آيه شريفه است : « * ( قَدْ كانَتْ لَكُمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِي إِبْراهِيمَ وَالَّذِينَ مَعَه إِذْ قالُوا لِقَوْمِهِمْ إِنَّا بُرَآؤُا مِنْكُمْ ) * - به تحقيق ابراهيم و كسانى كه با وى همراه بودند براى شما مقتدايى نيكو بودند كه به قوم مشرك خود گفتند : ما از شما بيزاريم » . سوره ممتحنه آيه 4
( 2 ) دليل بر ازدواج ابراهيم ( ع ) با وى پيش از بيرون شدن به طرف بيت المقدس ، اين است كه ابراهيم ( ع ) طبق اين آيه شريفه از پروردگار خود فرزند شايسته طلب مىكند : « * ( وَقالَ إِنِّي ذاهِبٌ إِلى رَبِّي سَيَهْدِينِ رَبِّ هَبْ لِي مِنَ الصَّالِحِينَ ) * - گفت من به سوى پروردگارم روانم ، او مرا هدايت خواهد نمود پروردگارا مرا از فرزندان شايسته عطا كن » سوره صافات آيه 100
( 3 ) قبلا گذشت كه از دعايى كه از آن حضرت در سوره ابراهيم نقل شده اين معنى استفاده مىشود .
( 4 ) سوره ممتحنه آيه 4 و سوره انبيا آيه 71