براى آن كردهاند هم چنان كه بشارتهايى كه در تورات در باره آمدن رسول اللَّه ( ص ) آمده بود و قبل از بعثت رسول خدا ( ص ) آن چه در باره عيسى ( ع ) به عنوان بشارت وجود داشت همه را تاويل كردند ، و گفتند نه عيسايى ( ع ) آمده و نه محمدى ( ص ) و ما هم اكنون منتظر آمدنشان هستيم .
ممكن هم هست مراد از « تحريف كلمات از مواضعش » آن مطلبى باشد كه بعد از اين جمله آمده ، كه گفتند : * ( « سَمِعْنا وَعَصَيْنا . . . » ) * ، در نتيجه اين جملات عطف خواهد بود بر جمله « يحرفون . . . » و در اين صورت مراد از « تحريف كلمات از مواضعش » اين خواهد بود كه كلمه اى را در غير آنجايى كه بايد به كار رود استعمال كنند ، مثلا وقتى كسانى مىگويند :
« سمعنا » كه بخواهند اعلام اطاعت كنند ، و در اين صورت جا دارد دنبالش بگويند : « و اطعنا » نه اين كه بگويند : « سمعنا و عصينا » ، و يا با اين كه نمىخواهند اعلام اطاعت كنند ، به عنوان استهزا : « سمعنا » و همچنين وقتى به يك فردى گفته مىشود ، ( اسمع - گوش بده ) جا دارد دنبال آن اضافه كند : ( اسمعك اللَّه خدا شنوايت كند ) نه اين كه بگويد * ( « اسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ » ) * يعنى بشنو كه خدا شنوائيت ندهد ، چون كلمه « راعنا » در لغت يهود معناى * ( « اسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ » ) * را مىدهد .
* ( « لَيًّا بِأَلْسِنَتِهِمْ وَطَعْناً فِي الدِّينِ » ) * اصل ( ل - ى - ى ) به معناى تاب دادن و پيچاندن است ، پس معناى جمله مورد بحث اين مىشود كه يهوديان مورد بحث زبان خود را مىپيچند ، تا به اين وسيله سخن باطل خود را به صورت حق جلوه داده ، اهانتى كه مىخواهند بكنند به صورت ادب و احترام بكنند ، چون مؤمنين رسم داشتند هر گاه مىخواستند با رسول خدا ( ص ) سخن بگويند ، ( همانطور كه ما فارسى زبانان تكيه سخنمان در گفتگوى با مخاطب اين است كه مىگوييم ( اجازه بفرماييد ) و منظورمان اين است كه مهلت بده من همه حرفهايم را بزنم ، عرض مىكردند :
( راعنا ) يعنى اجازه بده ، ما مطلب خود را تا به آخر بگوييم ، و اين كلمه در زبان يهود معناى زشتى داشت ، معنايى كه لايق به ساحت مقدس رسول خدا ( ص ) نبود ، به همين جهت فرصت را غنيمت شمردند ، هر گاه مىخواستند با آن جناب سخن بگويند به قصد مذمت و بىاحترامى اين كلمه را استعمال مىكردند ، و خداى تعالى در اين آيه شريفه ايشان را مذمت كرد ، و نخست به طور اجمال فرمود : * ( « يُحَرِّفُونَ الْكَلِمَ عَنْ مَواضِعِه » ) * و سپس آن را تفسير كرد به اين كه : * ( « وَيَقُولُونَ سَمِعْنا وَعَصَيْنا وَاسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ » ) * ، آن گاه مثل اين كه خواسته باشد اين را نيز تفسير كند ، عطف كرد بر آن جمله : « و راعنا » را ، آن گاه فرمود : اين عمل ناپسند از
تفسير الميزان ( فارسي ) — صفحة 580
مساهمون: السيد محمدحسين الطباطبائي
ص٥٨٠