« وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّه جَمِيعاً وَلا تَفَرَّقُوا » « 1 » تا آنجا كه به مساله حفظ مجتمع از تفرق و انشعاب اشاره نموده و مىفرمايد : « وَلْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ، وَلا تَكُونُوا كَالَّذِينَ تَفَرَّقُوا وَاخْتَلَفُوا مِنْ بَعْدِ ما جاءَهُمُ الْبَيِّناتُ » « 2 » .
« إِنَّ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكانُوا شِيَعاً لَسْتَ مِنْهُمْ فِي شَيْءٍ » « 3 » ، و آياتى ديگر كه بطور مطلق مردم را به اصل اجتماع و اتحاد دعوت مىكند .
و در آياتى ديگر دعوت مىكند به تشكيل اجتماعى خاص ، يعنى خصوص اجتماع اسلامى بر اساس اتفاق و اتحاد ، و به دست آوردن منافع و مزاياى معنوى و مادى آن ، مانند آيه شريفه : « إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ ، فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ » « 4 » و آيه : « وَلا تَنازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ » « 5 » ، و آيه : « وَتَعاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوى » « 6 » ، و آيه : « وَلْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ » « 7 » ، كه ان شاء اللَّه توضيح مختصرى براى اين مطلب خواهد آمد .
4 - رابطه اى كه اسلام بين فرد و اجتماع قائل است در هيچ دينى و ملتى سابقه ندارد .
اين معنا در سراپاى عالم صنع به چشم مىخورد كه نخست اجزايى ابتدايى خلق مىكند كه آن اجزا هر يك براى خود آثار و خواص خود را دارد و سپس چند جزء از آن اجزا را با هم تركيب نموده ( با همه تفاوتها و جدايىها كه در آنها هست هماهنگ و هم آغوششان
هامش
( 1 ) همگى به ريسمان خدا چنگ بزنيد و متفرق مشويد . « سوره آل عمران آيه : 103 » .
( 2 ) بايد از شما جمعيتى باشند كه مردم را به سوى خير دعوت نموده ، امر به معروف و نهى از منكر كنند و ايشانند تنها رستگاران و شما مانند آن اقوام مباشيد كه فرقه فرقه شدند و بعد از آنكه آياتى روشن برايشان آمد باز اختلاف كردند . « سوره آل عمران آيه : 105 » .
( 3 ) محققا كسانى كه دين خود را پاره پاره كردند و هر دسته پيرو كسى شدند تو هيچ رابطه با آنان ندارى . « سوره انعام آيه : 159 » .
( 4 ) رابطه مؤمنين با يكديگر تنها رابطه برادرانه است ، پس بين دو برادر خود اصلاح دهيد . « سوره حجرات آيه : 10 » .
( 5 ) و نزاع مكنيد كه سست مىشويد و نيرويتان هدر مىرود . « سوره انفال آيه : 46 » .
( 6 ) يكديگر را در كار نيك و تقوا يارى دهيد . « سوره مائده آيه : 2 » .
( 7 ) بايد از شما مسلمانان جمعيتى باشند كه به سوى خير دعوت نموده امر به معروف و نهى از منكر كنند . « سوره آل عمران آيه : 104 » .