سوروماتها « 1 » ( بند 110 و 117 ) هريك در جائى نقل شده است كه پاى هريك از اين اقوام در جريان جنگهاى داريوش بميان آمده است .
از بند 83 كه حركت داريوش و سپاهيانش از شوش شرح داده شده است تا بند 143 كه چگونگى بازگشت پادشاه هخامنشى بآسيا نقل گرديده حوادث مربوط به اين لشكركشى به ترتيب رويداد شرح داده شده است و در اين مقام نيز در چند مورد مؤلف از موضوع اصلى خارج شده است . اين چند مورد مربوط است بمطالب بند 102 و 118 تا 121 كه بايد تصور كرد مربوط بقبل از ورود داريوش بسرزمين سكاها مىباشد زيرا قابل تصور نيست كه در طول سه روز پيشروى پادشاه هخامنشى در اين سرزمين ناشناس مذاكرات سكاها با همسايگان و سازش با آنان بنتيجهء مطلوب رسيده باشد . در بند 118 مؤلف افعال را به زمان حاضر نقل كرده و اين امر مىرساند كه پيغام نمايندهء سكاها براى اقوام مجاور و تشويق آنها بجنك در موقعى صورت گرفته كه گماشتگان پادشاه هخامنشى مشغول تهيه وسايل عبور سپاه و ساختن پل بودهاند و پادشاه خود در حال عبور از سرزمين تراكيه بوده است .
از بند 123 حوادث برحسب ترتيبى كه در شوراى سكاها تصميم بر آن گرفته شده بود به ترتيب رويداد نقل شده است .
در بند 122 و 125 شرح داده شده است كه چگونه سكاها پيوسته خود را در انظار سپاهيان داريوش در حال گريز نشان ميدادند ولى هرگز رابطهء خود را با آنان قطع نميكردند و به اين ترتيب سپاهيان پادشاه هخامنشى را تدريجا باعماق سرزمين ناشناس خود كشيدند . بند 126 اختصاص دارد بشرح حملات متقابل سواران سكاها و سرگردانى و ناكامى سپاهيان پارس و ظهور خطر قحطى و گرسنگى بين آنان و ارسال هداياى پرمعنى از جانب سكاها كه نشانهء تصميم قاطع آنان بدفاع تا آخرين فرد و نفس بوده است .
بادعاى مؤلف ، داريوش كه در آغاز كار پيروزمندانه بسرزمين سكاها قدم گذارده بود در اين موقع با وضع دشوارى روبرو ميگردد و بكمك اتفاقات و تصادفات مطلوب جان
هامش
( 1 ) -Sauromates