تاريخنويسى هردوت فقط جمعآورى ساده متون و اسناد و افسانههاى تاريخى نبوده و حق اينست كه گفته شود اين مؤلف كهن سبك و شيواى خاص در تركيب مطالب به كار برده و جلوهاى خاص به اثر خود بخشيده است . بگفتهء يكى از نويسندگان قديم ، هردوت مطالب و افسانههاى تاريخى را بقسمى بيان كرده كه فهم آن براى همه كس آسان است ولى چون مردى است كه زياد سفر كرده و بتحقيقاتى پرزحمت و دشوار دست زده دريغش آمده است كه اطلاعات و معلومات وسيع خود را خلاصه كند و عصاره و چكيده آن را براى خوانندگان ارمغان گذارد و به همين جهت است كه همهجا از هرچيز با تفصيل زايدى سخن گفته بقسمى كه گاه اطاله كلام خواننده را كسل و ناراحت مىكند . همين طول و تفصيل دادن به مطالب كوچك و توجه زياد به جزئيات و دقايق وقايع يكى از خصوصيات و مشخصات تاريخنويسى هردوت است و در حقيقت نام هردوت با اين شيوه تاريخنويسى آميخته است . بسيارى از « چيزهاى بزرك و شگفتانگيزى » كه مؤلف مكرر به خواننده وعده داده كه دربارهء آن سخن خواهد گفت و در صفحات بعد بوعدهء خود وفا كرده و در باره آن داد سخن داده در حقيقت مسائلى بىاهميت و ناچيز بوده است . ولى براى درك لذتى كه مورخ از مشاهده شگفتىهاى زمان خود در طول سفر احساس ميكرده بايد نظير خود او به دوره صباوت و كودكى بازگشت و با صبر و حوصله پابپاى مؤلف در مسير رودهاى آرام و باعظمت آن روز حركت كرد و مانند طفلى خردسال كه با دهان باز و سراسر غرق اعجاب و تحسين بافسانههاى مادر پير خود گوش ميدهد با روحى بى آلايش از شگفتىها و عجايبى كه مورخ كهن بتفصيل شرح ميدهد لذت برد و دنياى عهد عتيق را در مخيله مجسم كرد .
باوجود فصول متعددى كه هردوت به شرح جزئيات عجايب و شگفتىهاى زمان خود اختصاص داده ، شگفتىهائى كه امروز در نظر ما كودكانه و ناچيز جلوه مىكند ، در خلال همين مطالب كتاب پرارزش او تاريخ جهان را مشاهده ميكنيم كه آهسته و آرام ورق مىخورد . در سرفصل اين داستان بزرك كرزوس پادشاه افسانهاى ليدى و فرمانرواى شهر سارد و سرزمينهاى وسيع بر اقوام يونى در آسياى صغير فائق مىشود ، ولى طولى نميكشد كه كورش پادشاه فاتح پارس امپراتورى وسيع او را فتح مىكند و كرزوس را
تاريخ هرودت ( فارسى ) — صفحة 18
مساهمون: هرودت
ص١٨