شرح احوال مصر در كتاب دوم بدون تهيه مقدمات قبلى و صرفا بمناسبت ذكر نام اين كشور آغاز مىشود ( بند اول ) و در سراسر كتاب دوم ادامه مييابد و در آغاز كتاب سوم بپايان ميرسد و همانطور كه مؤلف در كتاب اول بعد از نقل چند مطلب خارج از موضوع در بند 188 مطلب را به موضوع اصلى وصل مىكند ، در مورد مصر نيز در آغاز كتاب سوم با نقل عبارتى از شرح حال آخرين پادشاه مصر كه در كتاب دوم از او سخن گفته بود مطلب را به كمبوجيه پادشاه هخامنشى مربوط مىكند و چنين ميگويد : « بر ضد اين آزمايش بود كه كمبوجيه پسر كوروش بجنگ پرداخت . » در اين ميان مورخ بسيارى از مطالب مربوط به مصر را كه ميتوانست در همين جلد بگنجاند عمدا يا سهوا فراموش كرده و در كتاب سوم باز به عادت معمول خود با عبارات معترضه مفصل و طولانى بنقل قسمتى از آنها پرداخته است . از اين قبيل است اطلاعاتى كه مؤلف دربارهء گاو آپيس
( Apis )
و مشخصات آن و چگونگى پرستش اين حيوان نقل مىكند كه ممكن بود در بند 38 كتاب دوم كه سخن از اين حيوان مقدس بميان آمده بود جا بگيرد ، در حالى كه مؤلف بطور مشروحتر در بند 28 از كتاب سوم خود از آن سخن ميگويد ( كتاب سوم - بند 28 ) . همچنين مطالب مربوط به قلعه ممفيس كه مورخ اولين بار در بند 13 از كتاب سوم خود از آن سخن ميگويد و در بند 91 نيز نام آن را تكرار مىكند مطلبى است كه ميتوانست خيلى قبل از آن ضمن شرح چگونگى تأسيس اين شهر از آن سخن گويد ( بند 99 - كتاب دوم ) . خواهش كمبوجيه از آمازيس كه يكى از دختران وى را به عقد ازدواج خود خواسته بود نيز مطلبى است كه مورخ ميتوانست در فصول اخير كتاب دوم كه اختصاص به شرح سرگذشت آمازيس داشت نقل كند تا در كتاب سوم ضمن سخن از كمبوجيه ناگزير به گريز از مطلب و برگشت به مطالب مربوط به مصر نگردد . همچنين است مطالبى كه مورخ در بند اول از كتاب سوم خود درباره كينه و نفرت و ترس و وحشت آمازيس از پارسها نقل مىكند ( كتاب سوم - بند اول ) . از سوى ديگر ، در آغاز كتاب سوم كه سخن از علل و موجبات لشگركشى كمبوجيه به مصر دربيان مىباشد حق اين بود كه مؤلف دربارهء