آن خارج مىشود و به طرف نيل برميگردد « 1 » . در موقعى كه آب مدت شش ماه از درياچه خارج مىشود صيد ماهى در درياچه روزى يك تالان « 2 » نقره و در موقع بازگشت روزى يك مين « 3 » نقره براى خزانه پادشاه عايدى دارد .
150 - همچنين اهل محل براى من نقل كردهاند كه اين درياچه كه در جهت مغرب در داخل خشكى پيش رفته « 4 » و در طول كوهى كه بالاتر از ممفيس قرار دارد امتداد مييابد ، از مجرائى زيرزمينى به ناحيه سيرت « 5 » افريقا ميرود . چون خاكى كه از حفر درياچه بايد بدست آمده باشد در هيچجا نديدم و نسبت به اين موضوع كنجكاو شدم از كسانى كه در آن حوالى نزديك سكونت داشتند پرسيدم كه خاك اين حفارى را كجا ريختهاند آنها براى من نقل كردند كه آن خاك را به كجا بردهاند و من براى قبول گفته آنها زياد به خود زحمت ندادم زيرا من قبلا شنيده بودم و ميدانستم كه وضعى مشابه آن در نينوا شهر آشوريان پيش آمده بود . زمانى دزدان بفكر افتادند كه به خزائن سارداناپال « 6 » پادشاه نينوا كه بسيار زياد و در
هامش
( 1 ) - مقصود دورهايست كه معمولا هرسال نيل طغيان مىكند . هدف مصريان از حفر اين درياچه اين بود كه وسيلهاى براى تنظيم آب نيل داشته باشند و اين محوطه درحقيقت وسيله تنظيم آبهاى زائد نيل بوده است .
( 2 ) - تالان( Talent )واحد وزن و پول در يونان باستان و برابر 90 / 5560 فرانك طلا ( رجوع شود به يادداشت مقدمه دربارهء اوزان و مقادير در يونان باستان ) .
( 3 ) - مين( Mine )واحد وزن و پول در يونان باستان و برابر 68 / 92 فرانك طلا ( يادداشت مقدمه دربارهء اوزان و مقادير در يونان باستان ) .
( 4 ) - هردوت در بند قبل ضمن توصيف اين درياچه گفته بود كه « به طرف شمال و جنوب امتداد مييابد » و در اين صورت معلوم نيست چگونه بادعاى او در اين بند ممكن است . در جهت مغرب نيز امتداد داشته باشد .
( 5 ) - سيرت( Cyrte )نام قديم ناحيهاى از شمال افريقا است كه در مغرب مصر بين دو خليج بزرگ قرار دارد و از مشرق به مصر و از مغرب به تونس امروز محدود مىشود ، در منتهىاليه شرقى اين منطقه خليجى وجود دارد كه امروز خليج سدر ناميده مىشود و در منتهىاليه غربى آن در ساحل تونس خليج ديگرى است كه امروز كابس( Cabes )نام دارد .
( 6 ) - سارداناپال( Sardnapale )كه معناى آن « آشور فرزندى به دنيا آورد » مىباشد نام چند تن از پادشاهان معروف آشور است كه تا 625 قبل از ميلاد سلطنت كردند و معروفترين آنها سارداناپال سوم و چهارم و پنجم است . هردوت توضيح نميدهد كه مقصود او كداميك از اين پادشاهان است .