بلكه سفارش ميكردى كه حتى با تبر از آن دفاع كنيم . » ( جلد هفتم - بند 125 )
مدت اقامت هردوت در ساموس كوتاه بود ، چه كمى بعد مؤلف بزرگ به سير و سياحت در ربع مسكون آن زمان پرداخت . نخست به ناحيه سيرن
( Syrene )
قدم نهاد و سپس به سواحل درياى سياه سفر كرد . آنگاه تسهيلاتى را كه سازمان ادارى منظم پارسها در آسياى صغير و ديگر نواحى براى سفر فراهم كرده بود مغتنم دانست و با اطمينان و آرامش خاطر قسمت اعظم اين امپراتورى وسيع را سياحت كرد و به سرزمين ليدى و ماد و پارس مسافرت كرد . سپس متوجه سرزمين اسرارآميز فراعنه و گاهوارهء تمدن مشرقزمين گرديد . اين سرزمين مرموز كه از هر گوشهء آن مجسمه هاى ابو الهول سر بفلك كشيده بود اثرى عميق در روح ظريف و جوان اين يونانى كنجكاو كه شيفتهء افسانهها و داستانهاى كهن بود باقى گذارد . هردوت به كشور فينيقيه نيز سفر كرد و درين سرزمين تجار حادثهجو كه كشتىهاى خود را باقصى نقاط دنياى آن زمان گسيل ميداشتند او را از حوالى كشورهائى كه در آن زمان سرحد نهائى جهان محسوب ميشد و در آنسوى ستون هراكلس قرار داشت مطلع كردند .
هردوت همه جا دربارهء آداب و رسوم و سنن مردم به جمعآورى اطلاعات پرداخت و نه تنها با حرص و ولعى خاص به كسب اطلاعات دربارهء طبقات سوم اجتماعات مشغول شد بلكه با بسيارى از رجال و شخصيتهاى بزرگ آن زمان ملاقات كرد و با دانشمندان و فلاسفه عصر خود تماس گرفت و مانند مورخى كه وسواس كشف اسرار جهان را داشته باشد همه جا در جستجوى اسناد و مدارك رسمى و غير رسمى پافشارى و مقاومت از خود ابراز كرد . از روى همين اسناد و مدارك است كه هردوت رقم صحيح تعداد افواج سپاه خشايارشا و دستههاى سپاه يونانيان را در جنگ معروف پلاته نقل كرده و جزئيات آن را براى اطلاع نسلهاى آينده شرح داده است . ( جلد هفتم بند 184 - جلد نهم بند 28 )
هردوت به مطالعه آداب و رسوم محلى توجهى خاص داشت و مشاهدهء ابنيه و