هدايائى كه كرزوس به دلف و به معبد آمفيارائوس « 1 » فرستاد از اموال شخصى او و قسمتى از ثروتى بود كه از پدر به ارث برده بود . بقيهء هدايا از خزاين مردى تهيه شده بود كه قبل از آنكه كرزوس به سلطنت رسد با او بمخالفت برخاسته بود و با پانتالئون « 2 » متحد شده بود تا سلطنت ليدى را به اين شخص واگذار كند . پانتالئون پسر آليات و برادر كرزوس بود ، ولى از مادر ديگر به دنيا آمده بود . كرزوس از مادرى به دنيا آمده بود كه از اهل كارى بود ، در حالى كه مادر پانتالئون از اهل يونى بود . پدر كرزوس او را در زمان حيات خود جانشين خود اعلام كرد « 3 » و وقتى كرزوس به اين ترتيب بكمك پدر بسلطنت رسيد مردى را كه با او مخالفت ميكرد بر روى « شاردون » « 4 » قرار داد و او را بقتل رسانيد و ثروت او را كه قبلا نذر خداوندان كرده بود به صورتى كه ما نقل كرديم به معابد ياد شده هديه كرد « 5 » . اين بود مختصرى دربارهء هداياى كرزوس .
93 - دربارهء شگفتىهائى كه شايستهء نوشتن باشد ، آنچه در ديگر كشورها يافت مىشود در سرزمين ليدى درحقيقت موجود نيست ، باستثناى برادههاى طلا كه در رسوب رود تمولوس « 6 » يافت مىشود . فقط يك بناى بزرگ در اين كشور جلب توجه مىكند كه از لحاظ عظمت و وسعت از هر حيث از ديگر بناها باستثناى بناهاى مصرى و بابلى بزرگتر است . اين بنا مقبرهء آليات پدر كرزوس است . پىهاى اين بنا از سنگهاى بزرگ و بقيهء آن از پشتههاى گل ساخته شده . بناى آن به هزينهء اصناف و پيشهوران
هامش
( 1 ) -Amphiaraos- يكى از روحانيان شهر آرگوس .
( 2 ) -Pantaleon- پسر آليات و برادر كرزوس
( 3 ) - آليات نيز مانند داريوش جانشين خود را در زمان حيات از بين فرزندان خود برگزيد ( دربارهء داريوش : كتاب هفتم هردوت - بند دوم ) .
( 4 ) - شاردون( Chardon )نوعى وسيلهء شكنجه و آزار از متهمين در ليدى باستان بود .
( 5 ) - نيكلا دوداماس مدعى است كه كرزوس در زمانى اين نذر را كرده بود كه آن مرد مخالف جوان تاجرى بود و ثروتى هنگفت بچنگ آورده بود ولى هنوز با كرزوس آغاز مخالفت نكرده بود . بعقيدهء اين مورخ چون كرزوس از اين مرد پولى به قرض مطالبه كرده بود و او تقاضاى او را رد كرده بود كرزوس نسبت به ثروت او چنين نذرى كرده بود .
( 6 ) -Tmolos